حكمت نامهء پيامبر اعظم ص (فارسى) — الجزء ١، الصفحة ٢٦٦

مفهوم " علم " در متون اسلامى

خواهيد كرد ، مربوط به كدام رشته از دانش‌هاست ؟

آيا رشته خاصّى از دانش‌ها مورد نظر اسلام است ، يا اين كه مطلقِ دانش از نظر اسلام ، ارزشمند است و از اين همه فضيلت برخوردار است ؟

مفهوم " علم " در متون اسلامى

مفهوم " علم " در متون اسلامى

بررسى دقيق موارد كاربرد واژه علم و معرفت در متون اسلامى ، نشان مىدهد كه " علم " در اسلام ، به طور كلّى در دو مفهوم به كار رفته است كه يكى را حقيقت و اصل دانش مىناميم ، و ديگرى را ظاهر و فرع آن . از نظر اسلام ، دانش ، حقيقت و جوهرى دارد و ظاهر و پوسته‌اى . انواع دانش‌هاى رسمى ، اعم از اسلامى و غير اسلامى ، پوسته دانش محسوب مىشوند و حقيقت علم و معرفت ، چيز ديگرى است .

آن جا كه گفته مىشود :

" شَهِدَ اللَّهُ أَنَّهُ لا إِلهَ إِلَّا هُوَ وَ الْمَلائِكَةُ وَ أُولُوا الْعِلْمِ . « 1 »

خدا و فرشتگان و دانشمندان ، گواهى مىدهند كه جز او هيچ معبودى نيست " .

يا " وَ يَرَى الَّذِينَ أُوتُوا الْعِلْمَ الَّذِي أُنْزِلَ إِلَيْكَ مِنْ رَبِّكَ هُوَ الْحَقَّ . « 2 »

آنان كه دانش يافته‌اند ، مىدانند كه آنچه از جانب پروردگارت بر تو نازل شده ، حق است " .

و يا " إِنَّما يَخْشَى اللَّهَ مِنْ عِبادِهِ الْعُلَماءُ . « 3 »


( 1 ) آل عمران : آيه 18 . ( 2 ) سبأ : آيه 6 . ( 3 ) فاطر : آيه 28 .