جامع البيان عن تأويل آي القرآن (تفسير طبرى) (فارسى) — الجزء ١، الصفحة ٢٤٢

غزا [ ى ] بدر

دلش بجاى باز آمد . و خداى عزّ و جلّ مريم را بستود . گفت : وَ الَّتِي أَحْصَنَتْ فَرْجَها فَنَفَخْنا فِيها مِنْ رُوحِنا وَ جَعَلْناها وَ ابْنَها آيَةً لِلْعالَمِينَ « 1 » .

پس چون جبريل دانست كه دل مريم آراميده گشت ، به دو اندر دميد .

مريم از باد پاك بقدرت حقّ تعالى بار گرفت . و گويند : جبريل باستين مريم اندر دميد و مريم بار گرفت . و عيسى نه ماه به شكم مادر اندر بود ، و هر گاه كه مادرش نماز كردى عيسى در شكم مادر تسبيح كردى .

و جهودان چنين گفتند كه : جبريل خود در ميانه نبود ، و عيسى از يوسف درودگر بود . خداى عزّ و جلّ عيسى را در گهواره بسخن آورد تا آن جهودان همه دروغ زن گشتند .

گروهى گفتند : عيسى پسر خدايست چنان كه گفت : وَ قالَتِ النَّصارى الْمَسِيحُ ابْنُ اللَّهِ « 2 » . و گروهى گفتند : عيسى و مريم و خداى هر سه خدايانند ، چنان كه گفت : لَقَدْ كَفَرَ الَّذِينَ قالُوا إِنَّ اللَّهَ ثالِثُ ثَلاثَةٍ وَ ما مِنْ إِلهٍ إِلَّا إِلهٌ واحِدٌ « 3 » . گروهى گفتند : عيسى خود خدايست .

چنان كه گفت : إِنَّ اللَّهَ هُوَ الْمَسِيحُ ابْنُ مَرْيَمَ « 4 » . خداى عزّ و جلّ همه را كافر خواند و دروغ زن خواند . گفت : إِنَّ مَثَلَ عِيسى عِنْدَ اللَّهِ كَمَثَلِ آدَمَ ، خَلَقَهُ مِنْ تُرابٍ ثُمَّ قالَ لَهُ : كُنْ فَيَكُونُ . الْحَقُّ مِنْ رَبِّكَ فَلا تَكُنْ مِنَ الْمُمْتَرِينَ « 5 » .

و اين قصّه خود تمام گفته آمده است ، امّا از بهر اين نكتهء « 6 » نيكو كه يافتيم ديگر باره گفته آمد . اكنون آغاز كنيم حديث

( 1 ) الانبياء 91 ( 2 ) التوبة ، 30 ( 3 ) المائدة ، 73 ( 4 ) المائدة ، 17 ( 5 ) آل عمران ، 60 - 59 ( 6 ) نكتها . ( خ )