حكمت ها و اسرار نماز (فارسى) — الصفحة ١٦٣
انقلاب ماهيت در طبيعت
رسيده كه اختلاف اتم هر عنصرى با اتم عنصر ديگر به واسطه‌ى اختلاف در شماره‌ى الكترون‌هاى آنها است يا اختلاف در نوترون‌ها با پروتون‌ها است ، كه سبب تعدّد عناصر و اختلاف آنها گرديده چنانچه تصرّفى در شماره‌هايش بشود و كم و زياد پيدا كند ، اتم عنصرى به اتم عنصر ديگر تبديل مىگردد ، مثلًا اگر دو اتم هيدروژن با هم تركيب شد ، يك اتم هليوم به وجود مىآيد ، زيرا هليوم كه بعد از هيدروژن ساده‌ترين عنصر است داراى دو پروتون و دو الكترون و دو نوترون مىباشد .
به همين جهت است كه بعضى از ماترياليسم‌ها معتقدند كه مادّه‌ى اوّليه‌ى عالم ، هيدروژن است كه در طول زمان به عناصر ديگر مبدّل گرديده ، يعنى هسته‌ها پهلوى هم جمع شده ، عنصر ديگرى به وجود آمده ، مثلًا هسته‌ى اتم هيدروژن جمع شده يك اتم اكسيژن از آن به وجود آمده ، « 1 » يا دو اتم هيدروژن جمع شده يك اتم هليوم از آن به وجود آمده است .
اگر چه اين فرضيه مثل بسيارى از تئورىهاى مادّيين مبناى صحيحى ندارد و طبق علم روز قابل ردّ است ، نظير فرضيه‌ى بطليموس كه امروز
( 1 ) . اينجا نيز اشكالى به نظر نگارنده مىرسد كه به ماترياليسم‌ها متوجّه است : از تركيب چند هيدروژن نمىتوان گفت عنصر ديگرى به وجود آمده ، زيرا اگر هسته‌ى هيدروژن يك اكسيژن شود ، بايد هر يك اتم اكسيژن وزنش با هسته‌ى اتم هيدروژن مساوى باشد و حال آن كه وزن يك اتم اكسيژن شانزده برابر يك اتم هيدروژن است .