حكومت اسلامى در نهج البلاغه (فارسى) — الصفحة ٢٩٧

پرهيز از تجسس

پرهيز از تجسس

پرهيز از تجسس

تجسس از احوال ، افعال و عقايد مردم جايز نبوده و برهيچ‌كس روانيست كه امور خلايق را مورد كنكاش قرار دهد و عقائدشان را تفتيش كند .

غير از نهى صريح آيه حجرات لا تَجَسَّسُوا « 1 » ؛ معصومين عليهم السلام در دهها روايت ، حرمت اين گناه را بيان كرده‌اند .

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله در حديثى گرانسگ مىفرمايند : من مأمور نشده‌ام كه قلوب مردم و دلهاى آنان را بشكافم و آنچه در دل دارند بيرون بريزم .

« انّى لَمْ اؤْمَرْ انْ انَقِّبَ قُلُوبَ النَّاسِ وَلا اشُقَّ بُطُونَهُمْ » . « 2 »

حضرت امير عليه السلام در عهدنامه‌اش به مالك اشتر مىفرمايد :

« وَلْيَكُنْ أَبْعَدَ رَعِيَّتِكَ مِنْكَ ، وَأَشْنَأَهُمْ عِنْدَكَ ، أَطْلَبُهُمْ لِمَعَائِبِ النَّاسِ ؛ فَإِنَّ فِي النَّاسِ عُيُوباً ، الْوَالِي أَحَقُّ مَنْ سَتَرَهَا ، فَلَا تَكْشِفَنَّ عَمَّا غَابَ عَنْكَ مِنْهَا ، فَإِنَّمَا عَلَيْكَ تَطْهِيرُ مَا ظَهَرَ لَكَ ، وَاللَّهُ يَحْكُمُ عَلَى مَا غَابَ عَنْكَ ، فَاسْتُرِ الْعَوْرَةَ مَا اسْتَطَعْتَ يَسْتُرِ اللَّهُ مِنْكَ مَا تُحِبُّ سَتْرَهُ مِنْ رَعِيَّتِكَ . أَطْلِقْ عَنِ النَّاسِ عُقْدَةَ كُلِّ حِقْدٍ ، وَاقْطَعْ عَنْكَ سَبَبَ كُلِّ وِتْرٍ ، وَتَغَابَ عَنْ كُلِّ مَالَا يَضِحُ لَكَ ، وَلَا تَعْجَلَنَّ إِلَى تَصْدِيقِ سَاعٍ ، فَإِنَّ السَّاعِيَ غَاشٌّ ، وَإِنْ تَشَبَّهَ بِالنَّاصِحِينَ » . « 3 »

بايستى دورترين مردم نسبت به تو و منفورترين آنان ، كسانى باشند كه در پى احوال

( 1 ) - سوره حجرات ، آيه 12 . ( 2 ) - صحيح بخارى ، ج 5 ، ص 111 . ( 3 ) - شرح حديدى ، ج 1 ، ص 182 و ج 12 ، ص 17 .