ثروت از ديدگاه قرآن (فارسى) — الصفحة ٢١

نقش مال در قوام جامعه

شما وابسته به آن هستيد ؛ چه اموال خصوصى و چه اموال عمومى . بنابر آنچه گفتيم در بينش قرآن ، اقتصاد در حكم ستون فقرات جامعه است و نقش مهم مال را در حركت‌هاى مكتبى اجتماعى ، سياسى ، فرهنگى و تربيتى جامعه نبايد ناديده گرفت ، هر چند اقتصاد براى حيات فرد يا جامعه هدف نهايى و مقصد اصلى نيست . « 1 »

امام صادق عليه السلام مىفرمايد :

« احْتَفِظْ بِمالِكَ فَانَّهُ قِوامُ دينِكَ » « 2 »

مالت را به خوبى نگهدار كه آن قوام و پايهء دين توست .

خلاصه

قرآن ، مال را خير و مالُ اللَّه و برگرفتن از فضل خدا مىداند و آن را چون جان آدمى ، بهاى بهشت مىداند . اين تعبيرها نشانگر ارزش مكتبى نظام اقتصادى و پيوند مستقيم و غيرمستقيم آن با معارف اسلام است .

مال و ثروت در شكل‌گيرى برخى از عبادات نقش زيربنايى دارد و بدون پشتوانهء مالى انجام نمىگيرد ؛ حج و جهاد ، انفاق و قرض الحسنه ، ديات و كفّارات ، موقوفات و رسيدگى به امور ايتام و مستمندان ، گسترش مراكز آموزشى و توسعهء علوم نظرى و عملى از جملهء آنهاست .

مال در بينش قرآن ، حياتى دارد و قوام جامعه ، و امداد الهى معرفى شده است . از نظر قرآن ، جامعه در برابر مال و ثروت خصوصى ، شخصيّت حقوقى دارد و حق عموم مقدم بر حق خصوصى است و بايد در حفظ و نگهدارى آن كوشيد و از تصرف زيانبار و اسراف‌انگيز پرهيز نمود و نبايد به دست افراد سفيه سپرد .


( 1 ) . پيام اقتصادى قرآن ، ص 124 .

( 2 ) . الحياة ، محمدرضا حكيمى ، ج 3 ، ص 164 .