دريا در قرآن ، حديث و فقه اسلامى (فارسى) — الصفحة ١٠٦

روش امر به معروف و نهى از منكر

كلام حضرت در صورت ترك كردن امر به معروف و نهى از منكر بسيار روشن است . چون ادارهء جامعه بدون حكومت امكان ندارد و از طرفى اگر مردم امر به معروف نكنند به مرور زمان مسؤولان حكومت از راه منحرف خواهند شد يا به طورى كلى ، افراد شرور قدرت را به دست خواهند گرفت ، در آن صورت افراد صالح به درگاه خداوند براى سركوبى و نابودى افراد شرور دعا مىكنند و اجابت نمىشود ؛ چون چنين وضعى ، با سهل انگارى و عدم انجام وظيفهء آنان به وجود آمده است .

روش امر به معروف و نهى از منكر

روش امر به معروف و نهى از منكر

با توجه به اهميت امر به معروف و نهى از منكر ، انجام آن نيز داراى اهميتى خاص خواهد بود .

بنابراين براى انجام امر به معروف و نهى از منكر ، بايد از روش خاصى استفاده كرد تا موجب تنفر و انزجار مردم و بدبينى ديگران نسبت به اصل دين نگردد ؛ مخصوصاً در مقابل افرادى كه چندان روحيّهء مذهبى ندارند . حضرت امام قدس سره در روش امر به معروف و نهى از منكر چنين مىفرمايد : كسى كه امر به معروف و نهى از منكر مىكند شايسته است كه :

1 . برخورد او با كسى كه گناه مرتكب شده ، همانند برخورد طبيب معالج مهربان ، با شخص مريض باشد .

2 . همانند برخورد پدرى مهربان كه مصلحت فرزندش را ملاحظه مىكند ، با او برخورد نمايد .

3 . اين برخورد را براى خيرخواهى شخص گناهكار و جامعه اسلامى انجام دهد .

4 . براى رضاى خدا ، امر به معروف و نهى از منكر كند .

5 . خودش را برتر از شخص گنهكار نداند . چه بسا شخص مرتكب اين گناه ، از جهات ديگرى پيش خدا بر او برترى داشته باشد . « 1 »

يكى از مهمترين روش‌هاى امر به معروف و نهى از منكر ، شيوهء عملى است ؛ يعنى ، انسان طورى وظايف خود را انجام دهد كه ديگران از او بياموزند چگونه انجام وظيفه كنند .

اين روش مؤثرتر است ؛ چون هرگز با شخص ، برخوردى انجام نگرفته تا او رنجيده شود ، يا در مقابل تذكر ، مقاومت نشان دهد .

امر به معروف و نهى از منكر ، با شرايطى كه ذكر خواهد شد ، واجب است و ترك آن معصيت است ، و در مستحبات و مكروهات ، امر و نهى ، مستحب است . « 2 »

( 1 ) . تحرير ، ج 1 ، ص 481 .

( 2 ) . توضيح المسائل ، مسأله 2786 .