تفسير مجمع البيان (فارسى) — الجزء ١، الصفحة ١٦٣

تفسير :

شك امّت اسلام بالاترين امت‌ها هستند بشهادت آيه كريمه : « كُنْتُمْ خَيْرَ أُمَّةٍ أُخْرِجَتْ لِلنَّاسِ » « 1 » ( بهترين دسته‌اى كه بر اين مردم نمودار شده‌اند شما بوديد ) بعضى گفته‌اند منظور ، برترى آنان است در امتيازات مخصوصى كه يافتند چون فرود آمدن منّ و سلوى و داشتن رسولان و كتاب‌ها و غرق كردن فرعون و نشانه‌ها و پيش آمدهايى كه با آنها استدلال بر وجود خدا راحت‌تر ، و تحمل مشكلات و تكاليف و وظيفه‌ها آسان‌تر ميگردد و نه برترى بطور مطلق و كلى ، مثل اينكه اگر گفته شود :

« حاتم بخشنده‌ترين مردم بود » يعنى در زمان خودش .

نظير اين آيه است آيات كريمه : « وَ إِذْ نَجَّيْناكُمْ مِنْ آلِ فِرْعَوْنَ يَسُومُونَكُمْ سُوءَ الْعَذابِ . الاية » كه قريباً بيان خواهد شد .

سؤال چرا اين خطاب‌ها به بنى اسرائيل كه « نعمت‌ها را به ياد بياوريد » تكرار شده است ؟

جواب در جواب سه وجه گفته شده است .

1 - روى اهميت مطلب و لازم بودن شكر نعمت‌هاى پروردگار همانطور كه گوينده در مقام اهميّت و تأكيد ميگويد : « برو - برو - فورى - فورى » 2 - در خطاب اول نعمت‌ها اجمالًا بيان شده و در دومى تفصيلًا .

3 - در اولى ، نعمت‌هاى خدا بر خودشان و در دومى ، نعمت‌هاى خدا بر پدرانشان يادآورى شده است .

وَ اتَّقُوا يَوْماً . . - پس از آنكه خداوند نعمت‌هاى بزرگى را كه به بنى اسرائيل داده يادآورى نمود آنان را به سبب كفران و ناسپاسى در برابر اين همه نعمت ، بروز قيامت بيم ميدهد و ميفرمايد : ( بترسيد از آن روزى كه هيچ كس به كار ديگرى نميخورد و او را بىنياز نميكند و از او بلاء و گرفتارى بر طرف نمينمايد ) .


( 1 ) آيه 110 از سوره آل عمران .