تفسير مجمع البيان (فارسى) — الجزء ١، الصفحة ٨٩
تفسير :
ماء - يعنى آب و أصل آن موه و جمعش امواه تصغير آن مويه مىباشد .
من السماء - يعنى از جانب و سمت آسمان .
انداداً - جمع ندّ : مثل و شبيه و مانند و به معناى عدل و ضدّ نيز آمده است « 1 » .
تفسير :
تفسير :
در اين آيه خداوند همه مردم را مخاطب قرار داده چه مسلمان يا كافر و بيدين مگر كودكان و افراد ديوانه كه مكلّف نيستند . ابن عباس و حسن بصرى ميگويند هر آيه ايكه با : « أَيُّهَا النَّاسُ » شروع شد ( و مورد خطاب ، عموم مردم شدند ) آن آيه در مكه نازل شده و اگر با « يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا » و مانندش آغاز شده باشد ( كه مورد خطاب مؤمنين هستند ) آن آيه در مدينه نازل گرديده است .
« اعْبُدُوا رَبَّكُمُ » تقرب و نزديكى بجوئيد به پروردگارتان از راه عبادت و بندگى .
ابن عباس ميگويد : مراد از « اعْبُدُوا رَبَّكُمُ » اينست كه او ( خدا ) را يگانه و بى همتا بشناسيد .
« الَّذِي خَلَقَكُمْ وَ الَّذِينَ مِنْ قَبْلِكُمْ . . . » خداوند براى بيان نعمتهاى خود بمردم آفرينش آنها و گذشتگانش را ياد آورى مىكند تا خدا را فراموش نكرده ، از گناه دورى جويند و خويشتن دار باشند ( لَعَلَّكُمْ تَتَّقُونَ ) .
برخى گفته‌اند مراد از « تتقون » عبادت و بندگى است همانطورى كه خداوند ميفرمايد : « ما خَلَقْتُ الْجِنَّ وَ الْإِنْسَ إِلَّا لِيَعْبُدُونِ » « 2 » ( جن و انسان را نيافريدم مگر براى اينكه عبادت كنند ) .
بعضى از مفسّرين گفته‌اند معناى آيه اينست كه : خداوند را عبادت كنيد ، تا در نتيجه آن پرهيزگار باشيد و از گناهان و كارهاى حرام دورى نمائيد .
بنا بر اين كلمهء « لَعَلَّ » ( شايد ) به اين جهت آورده شد ، تا نرمى و متانت و ادب
( 1 ) « أ تهجوه و لست له بند * فشركما لخيركما الفداء » حسان بن ثابت انصارى ميگويد : اى ابو سفيان چگونه بپيامبر هجو و ناسزا مىگويى در حالى كه براى او مانندى نيست و پست‌ترين شما فداى بهترين شما مىباشد . ( 2 ) سورهء الذاريات آيه 56