تفصيل الفصول في شرح معالم الأصول (فارسى) — الجزء ١، الصفحة ٨٦
تضعيف مرحوم مصنّف نسبت به جواب مرحوم علّامه
طريق رسيدن به احكام و مسائل فقهى يعنى اخبار و آيات و ساير ادلّه ظنّى است و نمىتوان آن را انكار كرد ولى فقيه پس از طىّ اين طريق و رسيدن به حكم و استنباط آن بنفس حكم علم دارد به اين معنا كه قطع دارد حكم درباره وى و مقلّدينش همان است كه استنباط كرده و اين معنا هيچ اشكالى ندارد زيرا ظنّى بودن طريق حكم با علمى و قطعى بودن نفس حكم تهافت و تنافى ندارد پس اطلاق علم بر فقه اشكالى ندارد .
تضعيف مرحوم مصنّف نسبت به جواب مرحوم علّامه
تضعيف مرحوم مصنّف نسبت به جواب مرحوم علّامه
مصنّف عليه الرّحمة مىفرماين :
بين ارباب فتاوى و مجتهدين دو رأى وجود دارد :
الف : گروهى معتقدند كه آنچه مجتهد استنباط مىكند صواب بوده و خطاء نمىباشد و ايشان را مصوّبه خوانند .
اين گروه جملگى از اهل سنّت بوده و بين علماء اماميّه كسى به اين رأى قائل نيست .
ب : طائفه‌اى ديگر معتقدند كه استنباطات مجتهدين ممكنست با واقع مطابق بوده و امكان خطاء و اشتباه نيز در آن مىباشد و ايشان را مخطّئه گويند .
حضرات علماء اماميّه اين رأى را اختيار نموده‌اند .
مرحوم مصنّف مىفرماين :
جوابى را كه علّامه عليه‌الرّحمه داده‌اند با مذاق و مسلك مصوّبه موافق است چه آنكه طبق اين مذهب وقتى مجتهد از طريق ظنّى حكمى را استنباط و اجتهاد كرد قطع و يقين دارد كه حكم اللّه واقعى همين است و كوچك‌ترين احتمال خطائى در آن نمىدهد .