تفصيل الفصول في شرح معالم الأصول (فارسى) — الجزء ١، الصفحة ٥٤٥

تفصيل

بانتفاء شرط دارد مع‌ذلك بنده را مكلّف نموده تا بدين‌وسيله وى را از مصالح مترتّب بر نفس امر برخوردار كند .

قوله : و موضع النّزاع من هذا القبيل : يعنى از قبيل آنجائىكه حسن امر ناشى از مصلحتى است كه در لفظ امر مىباشد .

قوله : ربّما يوطّن نفسه على الامتثال : كلمه « يوطّن » يعنى آماده مىكند .

قوله : فيحصل له بذلك : ضمير در « له » به مكلّف راجع بوده و مشاراليه « ذلك » توطين نفس بر امتثال مىباشد .

قوله : لانزجاره عن القبيح : ضمير مجرورى در « انزجاره » به مكلّف عود مىكند .

قوله : يستصلح بعض عبيده : كلمه « يستصلح » يعنى به طرف صلاح مىكشاند .

قوله : ينجّزها عليه مع عزمه على نسخها : ضمير مؤنّث در « ينجّزها » به اوامر و ضمير مجرورى در « عليه » به عبد و در « عزمه » به مولى و در « نسخها » نيز به اوامر عود مىكند .

قوله : امتحانا له : كلمه « امتحانا » منصوب است تا مفعول له براى « ينجّزها » بوده و ضمير مجرورى در « له » به بعض عبيد راجع است .

قوله : مع علمه بانّه سيعزله : ضمير در « علمه » و « انّه » و ضمير فاعلى در « سيعزله » به انسان راجع بوده و ضمير مفعولى در فعل اخير به غير راجع است .

قوله : اذا كان غرضه استمالة الوكيل : ضمير در « غرضه » به انسان راجع بوده و كلمه « استمالة » يعنى دلجوئى نمودن .

قوله : او امتحانه فى امر العبد : ضمير در « امتحانه » به وكيل راجع بوده و مقصود از « امر العبد » فروختن آن مىباشد .