تفصيل الفصول في شرح معالم الأصول (فارسى) — الجزء ١، الصفحة ٥٠٣

تفصيل

و يكرههنّ الموالى على الزّنا .

ترجمه :

وجه دوّم

وجه دوّم

تعليق به شرط صرفا در جائى مقتضى انتفاء حكم بفرض انتفاء شرط مىباشد كه براى شرط فايده ديگرى وجود نداشته باشد و ممكنست در آيه شريفه فائده تعليق ، مبالغه در نهى از اكراه باشد يعنى :

وقتى خود دختران اراده عفّت و پاكدامنى داشتند پس ولىّ ايشان به اين امر شايسته‌تر و سزاوارتر هستند و ممكنست آيه درباره دخترانى نازل شده باشد كه اراده عفّت داشته ولى اولياء ايشان آنها را بر فحشاء و زنا ترغيب و اكراه مىكردند .

تفصيل

تفصيل

حاصل فرموده مصنّف در اين جواب آنست كه :

مجرّد تعليق حكم بر شرط موجب ثبوت مفهوم نبوده بلكه مشروط به شرطى است و آن اينكه :

ذكر شرط در كلام غير از مفهوم فايده ديگرى نداشته باشد و چون در آيه مذكور با قطع نظر از مفهوم فائده ديگرى مىتوان تصوير نمود لاجرم مفهوم براى شرط وجود ندارد و اين فائده ممكنست اين باشد كه آيه در موردى نازل شده كه دختران عفيف بوده و به ارتكاب فجور و فحشاء مايل نبودند ولى اولياء ايشان آنها را برآن اكراه و اجبار مىكردند ، خداوند متعال براى زجر اولياء از اكراه مىفرمايد :

وقتى دختران خود تمايل به اين عمل نداشته پس اولياء بطريق اولى مىبايد به آن رغبتى نشان نداده و گرد اين كار نگشته و دختران جوان را به آن كار دعوت نكنند .