تفسير و شرح صحيفه سجاديه (فارسى) — الجزء ١، الصفحة ٣٦٤

تكميل نفوس و تزكيهء ارواح در كلام سعيد فرغانى

اللّهُ وَلِىُّ الَّذِينَ آمَنُوا يُخْرِجُهُم مِنَ الظُّلُمَاتِ إِلَى النُّورِ » « 1 »

خدا سرپرست و يار كسانى است كه ايمان آورده‌اند ؛ آنان را از تاريكىها [ ى جهل ، شرك ، فسق وفجور ] به سوى نورِ [ ايمان ، اخلاق حسنه و تقوا ] بيرون مىبرد .

به صف اولياى خدا مىپيوندند و اين جماعت به لحاظ قرب و بُعد نسبت به مقام ذات مختلفند .

بعضى ديگر از نفوس كه مانند دستهء اوّل بدون سعى و عمل مشمول جذبات حقّ واقع نمىشوند ، به مقتضاى تجلّى حقّ به اسم هادى ، نور ايمان از باطن وجود آنان ظاهر شده ، ذات و مظهر روحانى و نفسانى خود را در سِجْن طبيعت و زندان عالم مادّه گرفتار و محجوب از اصل فطرت ديده و ازباطنْ ذات مظهر روحانى و نفسانى خود را به خطاب :

يَا صَاحِبَىِ السِّجْنِ ءَأَرْبَابٌ مُّتَفَرِّقُونَ خَيْرٌ أَمِ اللَّهُ الْوَاحِدُ الْقَهَّارُ » « 2 »

اى دو يار زندان ! آيا معبودان متعدد و متفرّق بهتر است يا خداى يگانهء مقتدر ؟

مخاطب قرار مىدهند ، لهذا اين قبيل از نفوس از ناحيهء خطاب و اصل از باطن ، از خواب بيدار مىشوند و از غفلت وتضييع وقت و قصور و تقصير خود شرمسار و منفعل گرديده و گويند :

يَا حَسْرَتَى عَلَى مَا فَرَّطتُ فِى جَنبِ اللَّهِ » « 3 »

دريغ و افسوس بر اهمال‌كارى و تقصيرى كه دربارهء خدا كردم .

( 1 ) - بقره ( 2 ) : 257 . ( 2 ) - يوسف ( 12 ) : 39 . ( 3 ) - زمر ( 39 ) : 56 .