توضيح المباني في شرح مختصر المعاني (فارسى) — الجزء ١، الصفحة ٢٣
[ اصل كلمه امّا ]
و العامل فيه امّا لنيابتها عن الفعل و الاصل مهما يكن من شئ بعد الحمد و الصّلوة .
و مهما ههنا مبتداء و الاسميّة لازمة للمبتداء و يكن شرط و الفاء لازمة له غالبا .
فحين تضمّنت امّا معنى الابتداء و الشّرط لزمتها الفاء و لصدق الاسم ، اقامة للام مقام الملزوم و ابقاء لاثره فى الجملة .
ترجمه
شارح در ذيل عبارت متن يعنى [ امّا بعد ] مىگويد :
كلمه [ بعد ] از ظروفى است كه مبنى بوده و از اضافه شدن قطع گشته است و تقدير عبارت چنين مىباشد :
بعد الحمد و الصّلوة .
و عامل در [ بعد ] كلمه [ امّا ] مىباشد زيرا اين لفظ نيابت از فعل دارد چه آنكه اصل [ امّا بعد ] مهما يكن من شئ بعد الحمد و الصّلوة بوده است .
و كلمه [ مهما ] در اين عبارت مبتداء بوده و اسم بودن لازمه مبتداء است يعنى لفظ [ مهما ] بملاحظه مبتداء بودنش بايد اسم باشد و كلمه [ يكن ] شرط و لفظ [ فاء جوابيه ] غالبا ملازم و همراه آن مىباشد .
بنابراين وقتى كلمه [ امّا ] متضمّن و حامل ابتداء و شرط بود لاجرم هم فاء را لازم داشته و هم متّصل شدن باسم را چه آنكه قرار دادن لازم مقا ملزوم و باقى گذاردن اثر ملزوم اجمالا اقتضاء اين امر را دارد .
شرح فارسى :
توضيح
شارح در شرح كلمه فوق گويد :