توضيح المباني في شرح مختصر المعاني (فارسى) — الجزء ١، الصفحة ٢٢٢
تعريف اسناد خبرى
اسناد خبرى عبارتست از ضميمه نمودن كلمه يا چيزى كه در حكم آنست به كلمه ديگر بطوريكه افاده كند مفهوم يكى از آن دو براى ديگرى ثابت و يا از آن منفى است .
مصنّف ابتداء از خبر بحث نمود و آن را بر انشاء مقدّم كرد و جهتش آنست كه اوّلا خبر داراى شأن عظيم‌ترى است نسبت بانشاء و ثانيا مباحثش از انشاء بيشتر مىباشد .
سپس احوال اسناد را بر احوال مسنداليه و مسند مقدم نمود با اينكه نسبت از طرفين مؤخّر است و وجه آن اينستكه بحث در علم معانى از احوال لفظى است كه موصوف بعنوان مسنداليه يا مسند است و اين وصف تحققش بعد از تحقّق اسناد است و آنچه بر نسبت مقدّم است ذات مسند و مسنداليه مىباشد كه از آن ما بحثى نداريم .
شرح فارسى :
توضيح
تعريف اسناد خبرى
تعريف اسناد خبرى
اسناد خبرى عبارتست از ضميمه كردن كلمه يا آنچه در حكم آنست همچون مركّبات اضافى و يا جملاتيكه محل از اعراب دارند به كلمه ديگر بطورى كه از ناحيه اين ضميمه حكم استفاده شود .
و مقصود از حكم اثبات مفهومى براى مفهوم ديگر يا نفى آن از مفهوم ديگر مىباشد .
تنبيه مخفى نباشد اسناد هم در اخبار است و هم در انشاءات و مصنف