تفسير كابلى (فارسى) — الجزء ١، الصفحة ٣٤٢

سورة آل عمران

أَ فَغَيْرَ دِينِ اللَّهِ يَبْغُونَ وَ لَهُ أَسْلَمَ مَنْ فِي السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ طَوْعاً وَ كَرْهاً

آيا بجز دين خدا مىطلبند دين ديگر را ؟ و مر خدا را فرمانبردار است هركه در آسمانها و زمين است ، به خوشى و ناچارى ؛

تفسير : هميشه دين خدا ( ج ) « اسلام » است ، و معناى آن اطاعت حكم مىباشد .

مقصد « 1 » ، هر حكم الهى ( ج ) كه به وساطت پيغمبر راستگو و راستكار به شما برسد ، در مقابل آن گردن بنهيد . اكنون دين خدا ( ج ) آن احكام و هداياتى است كه سردار مرسلان و خاتم پيغمبران ( ص ) ابلاغ مىنمايد ؛ آن را گذاشته ، نجات و رستگارى خويش را در كدام راه مىجويند ؟ ! كسانىكه دين خدا را مىگذارند ، آگاه باشند كه نجات ابدى و فلاح حقيقى در هيچ جا به دستشان نمىآيد . شايسته نيست كه انسان به خواهش و شوق خويش ، فرمان آن ذاتى را نبرد كه تمام اشياى زمين و آسمان تحت حكم تكوينى وى است ؛ چه اين حكم تكوينى بر وفق اراده و خوشى باشد ، چون اطاعت ملايك و بندگان مطيع او ؛ و چه به مجبورى و ناچارى ؛ چنان كه هر ذرّهء اين جهان در حوادث و آثارى كه ظهور و وقوع آن بدون اراده و مشيّت مخلوق صورت مىگيرد ، تابع اراده و مشيّت حضرت بارى تعالى است .

وَ إِلَيْهِ يُرْجَعُونَ ( 83 )

و بسوى او بازگردانيده مىشوند .

تفسير : چون عاقبت بازگشت همه به سوى اوست ؛ دانشمند از پيش آماده باشد ، اگر اين‌جا سر باززند ، آنجا چه روى خواهد داشت ؟

( 1 ) . مقصود اينست كه