تفسير كابلى (فارسى) — الجزء ١، الصفحة ٣٣٢
سورة آل عمران
أَنْ يُؤْتى أَحَدٌ مِثْلَ ما أُوتِيتُمْ أَوْ يُحاجُّوكُمْ عِنْدَ رَبِّكُمْ
اين همه چيز براى آن است كه چگونه داده شده ديگرى را مانند آنچه داده شده به شما ؛ يا چگونه غالب شوند بر شما نزد پروردگارتان ؛
تفسير : اين همه خدعه و تدبير به اين شدّت و حدّت ، محض به مقتضاى حسد به عمل مىآيد كه اينگونه شريعت و نبوّت و رسالت كه قبلا به شما داده شده بود ، به ديگران چرا داده شود ؛ يا در جدّ و جهد مذهبى ، ديگران چگونه بر شما فيروزى و سبقت يابند ؛ و شما را به حضور خدا ( ج ) ملزم قرار دهند !
يهود شايع مىكردند كه در دنيا علم شرايع فقط به ما منحصر است ؛ تورات به ما فرود آمده ، و مانند موسى پيغمبر اولو العزم از ميان ما مبعوث گرديده ؛ امّيان عرب را به علم و فضيلت چه نسبت است ؟ ! امّا ، غافل از اينكه پيشينهگويى عظيم الشأن سفر استثناء تورات مخالف حقيقت نمىشد . در آن ، بيان شده بود كه خدا ( ج ) از ميان اخوان بنى اسرائيل يعنى بنى اسمعيل ، كسى را مبعوث مىگرداند كه مثل موسى داراى شريعت مستقلّ باشد ، و كلام خويش ( قرآن ) را به دهان او القاء مىكند : ( إِنَّا أَرْسَلْنا إِلَيْكُمْ رَسُولًا شاهِداً عَلَيْكُمْ كَما أَرْسَلْنا إِلى فِرْعَوْنَ رَسُولًا ) ( مزّمّل ، ركوع 1 ) ؛ چنان كه اين دولت نصيب بنى اسمعيل شد ، و آنها در صحنهء علم و فضل ؛ در حجّت و برهان در مجاهدات مذهبى ، نه تنها از بنى اسرائيل ، بل از تمام ملل جهان گوى سبقت ربودند ؛ و الحمد للّه على ذلك .
تنبيه : اين آيت به انواع مختلف تفسير شده ؛ امّا ، ما همان نوع را اختيار نموديم كه الفاظ مترجم محقّق - قدّس اللّه روحه - بدان اشاره مىنمايد .
قُلْ إِنَّ الْفَضْلَ بِيَدِ اللَّهِ يُؤْتِيهِ مَنْ يَشاءُ وَ اللَّهُ
بگو : هر آئينه برترى به يد خداست ؛ مىدهد آن را هركه را خواهد ؛ و اللّه