تشريح المقاصد في شرح الفرائد (فارسى) — الجزء ١، الصفحة ٢٩٣

مقاله مؤلّف

مكلّفى كه بر ايجاد مبغوض شارع اقدام نموده عقلا مستحقّ عقاب است درحالىكه اگر به يكى ملتزم شده و به آن عمل كند و بفرض با واقع مخالف درآيد بر شارع قبيح است او را بر مخالفت واقع عقاب نمايد .

شرح مقصود

قوله : الاتّفاق على عدم الرّجوع الى الاباحة : دليلشان بر اين حكم همان است كه بسيارى از اجلّه و بزرگان به آن اشاره فرموده‌اند و آن اينست كه :

ادلّه اباحه در محتمل الحرمة منصرف است به موردى كه موضوعى مردّد بين حرمت و غير وجوب باشد نه در مثل مورد بحث كه دوران بين وجوب و حرمت مىباشد چنانچه مرحوم مصنّف در مبحث برائت به آن اشاره فرموده كه ان‌شاءالله در محلّش خواهد آمد .

و برخى ديگر دليل حكم مزبور را اين‌طور آورده‌اند كه اذعان و تصديق به آنچه حضرت نبوىّ صلّى اللّه عليه و آله و سلّم آورده‌اند لازم و واجب است و اين معنا مقتضى است كه به يكى از دو احتمال وجوب و حرمت اخذ شود نه آنكه بتواند هر دو را طرح نموده و به حكم ثالثى كه اباحه باشد ملتزم شود .

قوله : و ان اختلفوا بين قائل بالتّخيير و قائل بتعيين الاخذ بالحرمة :

مقاله مؤلّف

مقاله مؤلّف

مؤلّف گويد :

دليل قائلين به تخيير طبق فرموده برخى از محقّقين و تقرير بعضى از اجلّه چنين است :

ضرورت چه رسد باجماع قاضى و حاكم است كه اذعان و التزام به آورده پيامبر اكرم صلّى اللّه عليه و آله و سلّم لازم و تصديق به آنچه حضرتش خبر داده‌اند واجب است .