تفسير جوامع الجامع (فارسى) — الجزء ١، الصفحة ٥٦٠

تفسير :

تفسير :

تفسير :

يُوصِيكُمُ اللَّهُ ؛ خدا به شما امر مىكند و بر شما واجب مىداند ، زيرا وصيّت خداى سبحان امر است و واجب .

فِي أَوْلادِكُمْ ؛ در مورد ميراث فرزندانتان ، آن گاه خداوند آنچه را به طور اجمال بيان كرده شرح داده و مىفرمايد :

لِلذَّكَرِ مِثْلُ حَظِّ الْأُنْثَيَيْنِ ؛ تقدير آيه : للذكر منهم بوده چون مرجع ضمير معلوم بوده حذف شده است ، و معنايش اين است كه : سهم پسر از ميراث برابر است با سهم دو دختر ، و اين در صورتى است كه ورثهء ميّت دو دختر و يك پسر باشند ولى اگر وارث تنها يك پسر باشد همهء مال را و چنانچه تنها دو دختر باشند دو سوّم مال را ارث سهم مىبرند ، و دليل بر اين كه سهم دو دختر از تركه دو سوّم است ، جملهء بعد مىباشد :

فَإِنْ كُنَّ نِساءً فَوْقَ اثْنَتَيْنِ فَلَهُنَّ ثُلُثا ما تَرَكَ ؛ يعنى اگر زنان ارث بر دو و بيشتر از دو دختر بودند و مردى كه با آنها ارث ببرد نبود ، براى آنها دو سوم تركه است .

ضمير مستتر در « ترك » به ميت بر مىگردد ، هر چند در آيه ذكرى از او به ميان نيامده است و چون آيه در مورد ميراث بود ، معلوم است كسى كه مالى از خود به جاى گذارده ميّت است .

جمله لِلذَّكَرِ مِثْلُ حَظِّ الْأُنْثَيَيْنِ ؛ دلالت دارد بر اين كه حكم ارث دو دختر همان حكم يك پسر است ، زيرا پسر با وجود يك دختر دو سوّم مال را مالك مىشود چنان كه دو دختر نيز با وجود يك پسر دو سوّم مال را به دست مىآورند ؛ و چون حكم ارث دو دختر را ذكر كرد به دنبال آن حكم ارث بيش از دو دختر را بيان كرده و مىفرمايد :

فَإِنْ كُنَّ نِساءً فَوْقَ اثْنَتَيْنِ فَلَهُنَّ ثُلُثا ما تَرَكَ ؛ يعنى اگر جمع زنان ارث بر بيش از دو نفر باشند ، تعدادشان هر چه باشد سهم آنان از ارث همان سهم دو خواهر