تفسير جوامع الجامع (فارسى) — الجزء ١، الصفحة ٤٦٢

تفسير :

شما الفت ايجاد كرد ، و به بركت نعمت او برادر شديد و شما بر لب حفره‌اى از آتش بوديد ، خدا شما را از آن جا برگرفت ( و نجات داد ) اين چنين خداوند آيات خود را براى شما آشكار مىسازد ، شايد هدايت شويد . ( 103 )

تفسير :

تفسير :

اتَّقُوا اللَّهَ حَقَّ تُقاتِهِ ؛ بترسيد از خداوند آن گونه كه ترس از او لازم است . در بارهء « حق تقاته » چند وجه ذكر شده است :

1 - منظور از آن عمل كردن به واجبات و ترك محرّمات است .

2 - « حق تقوى » و پرهيزگارى اين است كه پيوسته فرمان خدا را اطاعت كنى ، و هيچ گاه معصيت ننمايى ، همواره به ياد او باشى و او را فراموش نكنى ، و در برابر نعمتهاى او شكرگزار باشى و كفران نعمت او ننمايى . اين قول از امام صادق ( ع ) نقل شده است « 1 » .

مانند اين آيه است : فَاتَّقُوا اللَّهَ مَا اسْتَطَعْتُمْ ( تغابن / 16 ) يعنى به تقواى الهى اهتمام ورزيد و تا آنجا كه در توان داريد هيچ يك از واجبات را ترك نكنيد .

وَ لا تَمُوتُنَّ إِلَّا وَ أَنْتُمْ مُسْلِمُونَ ؛ طورى نباشيد كه هر گاه مرگ به سراغ شما آمد ، غير مسلمان بميريد ، چنان كه در جنگ به كسى كه از وى يارى مىطلبند گفته مىشود : لا تأتنى إلا و أنت على فرس « جز سوار بر اسب به يارى من نيايى » و در اين جا شخص مخاطب خويش را - در واقع - از آمدن نهى نمىكند ، بلكه او را از حالتى خلاف آنچه در وقت آمدن به ياد او آورده نهى مىكند .

وَ اعْتَصِمُوا بِحَبْلِ اللَّهِ جَمِيعاً ؛ دربارهء اين كه منظور از « حبل اللَّه » چيست ؟

چند قول است :

( 1 ) - عن الصادق ( ع ) : هو أن يطاع فلا يعصى و يذكر فلا ينسى و يشكر فلا يكفر . « حق تقوا اين است كه انسان از خدا فرمان برد و هيچ گاه معصيت او نكند ، همواره به ياد او باشد و هرگز او را فراموش نكند ، و در برابر نعمتهاى او شكرگزار باشد و كفران نعمت او نكند .