تفسير جوامع الجامع (فارسى) — الجزء ١، الصفحة ٢٠٣
تفسير :
ترجمه :
ترجمه :
اى پيامبر از هر شهر و ديارى كه خارج شدى ( به هنگام نماز ) روى خود را به جانب مسجد الحرام كن ، اين دستور حقى است از طرف پروردگار تو و خداوند از كردار شما غافل نيست . ( 149 )
و از هر جا خارج شدى روى خود را به جانب مسجد الحرام كن و شما مسلمانان نيز هر كجا بوديد روى خود را به سوى آن كنيد تا مردم به حجّت و مجادله بر شما زبان نگشايند ، جز گروه ستمكار و معاند با اسلام كه از جدل و گفتگوى آنان هم نينديشيد و از نافرمانى من بترسيد و به فرمان من باشيد تا نعمت و رحمتم را براى شما به حدّ كمال رسانم و باشد كه به طريق حق و ثواب راه يابيد . ( 150 )
تفسير :
تفسير :
وَ مِنْ حَيْثُ خَرَجْتَ . . . ؛ اى پيامبر از هر شهرى و ديارى خارج شدى هر گاه ، به نماز ايستاده‌اى روى به جانب مسجد الحرام كن .
وَ إِنَّهُ لَلْحَقُّ مِنْ رَبِّكَ . . . ؛ يعنى توجه به كعبهء حق است زيرا امر به آن از جانب خداوند صادر شده است و مقصود از « حق » امر ثابتى است كه منسوخ و زايل نمىشود .
وَ مَا اللَّهُ بِغافِلٍ عَمَّا تَعْمَلُونَ ؛ خداوند از آنچه انجام مىدهيم مسلما غافل نيست و معناى اين جمله در اين جا تهديد است .
اين موضوع ( تغيير قبله ) با اين كه در آيهء 144 ذكر شد ، در اين آيه و آيهء بعد نيز ذكر شده است و در علّت تكرار آن چند وجه گفته شده است :
1 - تأكيد بر امر تغيير قبله ؛ 2 - زيرا نسخ حكم قبلى براى برخى از مسلمانان مورد شبهه بود ؛ 3 - هر يك از دو آيه مربوط به امرى است كه آيهء ديگر به آن ارتباط ندارد . « 1 »
( 1 ) - زيرا مقصود در اين آيه اين است كه اين ما كنت من البلاد يعنى در هر شهر و هر نقطه‌اى و در هر سمت « كعبه » كه باشى رو به جانب مسجد الحرام كن . و منظور در آيهء قبل اين است كه من حيث خرجت منصرفا عن التوجّه