تفسير احسن الحديث (فارسى) — الجزء ١، الصفحة ٥١٥

شرحها

پس لازم است با مال طيب و پسنديده طالب رضاى خدا باشيد .

اما جملهء : وَ ما تُنْفِقُوا مِنْ خَيْرٍ يُوَفَّ إِلَيْكُمْ وَ أَنْتُمْ لا تُظْلَمُونَ ممكن است تأكيد و توضيح « . . . لانفسكم » باشد يعنى : مال انفاق شده بطور كامل به صورت پاداش دنيوى و اخروى به شما پس داده مىشود و شايد اشاره به « الشَّيْطانُ يَعِدُكُمُ الْفَقْرَ » باشد يعنى وعدهء شيطان بى خود است ، كه انفاق امروز ، فردا به صورت پاداش به خود شما برمىگردد . « ظلم » در لغت به معنى ناقص كردن است « لا تظلمون » يعنى پاداشتان كم كرده نمىشود .

273 - لِلْفُقَراءِ الَّذِينَ أُحْصِرُوا فِي سَبِيلِ اللَّهِ لا يَسْتَطِيعُونَ ضَرْباً فِي الْأَرْضِ « 1 » .

اين آيه محلى از محلهاى انفاق را بيان مىكند ، در وقت نزول آيه عده‌اى از مسلمانان بودند كه اهل مكه آنها را از مكه بيرون كرده و اموالشان را گرفته بودند و يا خود ترك كرده و به مدينه آمده بوده چنان كه در آيهء ديگر آمده : لِلْفُقَراءِ الْمُهاجِرِينَ الَّذِينَ أُخْرِجُوا مِنْ دِيارِهِمْ وَ أَمْوالِهِمْ . . . حشر / 8 ، آنها قادر به كار نبودند ، از طرف ديگر مردمان عفيف بودند ، از مردم به اصرار سؤال نمىكردند فقط از قيافه‌شان معلوم بود كه محتاجند از حضرت باقر - صلوات اللَّه عليه - نقل شده : آيه دربارهء اهل صفه نازل شد « 2 » طبرسى فرموده : آنها حدود چهار صد نفر بودند ، نه منزلى داشتند و نه اقوامى ، در موقع جنگ با مسلمانان ديگر به جهاد مىرفتند .

على هذا مراد از « احصروا » آنست كه كفار آنها را از اموال و ديارشان محصور و ممنوع كرده‌اند ، « فى سبيل اللَّه » يعنى : احصارشان در راه خدا و ايمان


( 1 ) - در مجمع البيان فرموده : للفقراء تقديرش « الصدقة للفقراء » است . ( 2 ) - صفه محل مسقفى بود در مسجد مدينه كه فقراء در آن زندگى مىكردند ، صفه به معنى خانهء تابستانى است .