تفسير احسن الحديث (فارسى) — الجزء ١، الصفحة ٤١٩

شرحها

آمده : وَ الَّذِينَ هُمْ عَنِ اللَّغْوِ مُعْرِضُونَ مؤمنون / 3 ، اما « حليم » ممكن است راجع به سوگند عفو باشد و ممكن است مربوط به سوگند عمدى باشد يعنى خدا در عقوبت عجله نمىكند شايد توبه كنيد و كفاره بدهيد بقيهء سخن در نكته‌ها ديده شود .

226 - لِلَّذِينَ يُؤْلُونَ مِنْ نِسائِهِمْ تَرَبُّصُ أَرْبَعَةِ أَشْهُرٍ . . .

ايلاء آنست كه كسى به قصد آزار زنش قسم بخورد و بگويد : و اللَّه با تو آميزش جنسى نخواهم كرد ، زن تا چهار ماه حق اعتراض ندارد ، پس از چهار ماه قاضى اسلامى مرد را ميان دو كار مخير مىكند يا به زنش نزديكى كرده و از سوگند خود كفاره بدهد تعيين كفاره ( در تفسير سورهء مائده / 89 ) بيان خواهد شد و يا زن را طلاق گويد و اگر امتناع كرد بازداشت مىشود تا يكى را بپذيرد و اگر باز امتناع كند حاكم شرع زن را طلاق مىدهد .

ايلاء يكى از بدعتهاى جاهليت بود كه به قصد تنبيه و آزار زن او را در چنان مضيقه‌اى قرار مىدادند ، اسلام براى دفاع از حقوق زن آن را به صورت قانون در آورد و از آزار زنان جلوگيرى نمود مشروح مسائل « ايلاء » را بايد در كتب فقه اسلامى مطالعه نمود .

« يُؤْلُونَ مِنْ نِسائِهِمْ » در تقدير يؤلون ان يعتزلوا من نسائهم است يعنى قسم مىخورند كه از زنانشان كنار شوند و يا معنى بعد و كناره‌گيرى به « يؤلون » تضمين شده و تقدير آيه : للذين يبعدون من نسائهم مؤليا است .

فَإِنْ فاؤُ فَإِنَّ اللَّهَ غَفُورٌ رَحِيمٌ اين شق اوّل است كه ايلاء كننده به زنش برگشته و از سوگند خود كفاره مىدهد ، « غفور رحيم » حاكى است كه ايلاء كار خوبى نيست ولى در صورت رجوع خدا از روى رحمت او را مىآمرزد .

227 - وَ إِنْ عَزَمُوا الطَّلاقَ فَإِنَّ اللَّهَ سَمِيعٌ عَلِيمٌ