تفسير احسن الحديث (فارسى) — الجزء ١، الصفحة ٢٨٢

شرحها

الصَّابِرِينَ كه اگر مردان موحد در راه هدف و توحيد استقامت ورزند پيروز خواهند شد و گرفتاريهاى پنجگانه را جبران خواهند كرد و در محيطى آكنده از توحيد براحتى زندگى خواهند نمود آرى وَعَدَ اللَّهُ الَّذِينَ آمَنُوا مِنْكُمْ وَ عَمِلُوا الصَّالِحاتِ لَيَسْتَخْلِفَنَّهُمْ فِي الْأَرْضِ . . . نور / 55 .

156 - الَّذِينَ إِذا أَصابَتْهُمْ مُصِيبَةٌ قالُوا إِنَّا لِلَّهِ وَ إِنَّا إِلَيْهِ راجِعُونَ .

اين آيه صفت « الصابرين » در آيهء فوق است يعنى صابران در تحمل فشار مصائب يك تكيه‌گاه محكم دارند و آن استرجاء و توجه به خدا و نظم جهان است يعنى به هنگام مصيبت مىگويند : چه شده ، چيز غير منتظره‌اى پيش نيامده ، ما همه ملك خدائيم و همه به سوى او باز مىگرديم فلان و فلان رفتند ما هم خواهيم رفت ، هر چه داريم از خداست . إِنَّا إِلَيْهِ راجِعُونَ دلالت بر حال دارد يعنى هم اكنون در حال رجوعيم ، قدم به قدم ، لحظه به لحظه به سوى او برمىگرديم ، رجوع الى اللَّه ظاهرا رجوع به ابديت و ثبوت و بقاء است ، از اين جهت نيكان و بدان همه به سوى خدا بر مىگردند .

چنان كه فرموده : كُلٌّ إِلَيْنا راجِعُونَ انبياء / 93 در تفسير عياشى از حضرت صادق صلوات اللَّه عليه از رسول خدا صلّى اللَّه عليه و آله نقل شده چهار چيز است در هر كس باشند خدا او را از اهل بهشت گرداند هر كس پناهش لا إله الا اللَّه باشد .

هر كس خدا نعمتش دهد گويد : الحمد للَّه . هر كس گناهى از او سر زند گويد :

استغفر اللَّه و هر كس بلائى به او رسد گويد : انا للَّه و انا اليه راجعون .

157 - أُولئِكَ عَلَيْهِمْ صَلَواتٌ مِنْ رَبِّهِمْ وَ رَحْمَةٌ وَ أُولئِكَ هُمُ الْمُهْتَدُونَ .

ظاهرا مراد از « صلوات » رحمتهاى عمومى و از « رحمة » رحمت خصوصى است ، چون آنها كه در راه خداوند جهاد كرده و متحمل مشقات مىشوند از دو