تاريخ زندگى ائمه (ع) (فارسى) — الصفحة ٢١٩
درس بيست و سوم : امام رضا ( ع ) در دوران هارون و امين
درس بيست و سوم : امام رضا ( ع ) در دوران هارون و امين
درس بيست و سوم : امام رضا ( ع ) در دوران هارون و امين
هشتمين پيشواى شيعيان در يازدهم ذيقعده ، سال 148 هجرى در مدينه متولد شد . « 1 »
امام صادق عليه السلام پيش از ولادت نواده خويش ، بارها از وى به‌عنوان عالم آل محمّد صلى الله عليه و آله ياد كرده آرزوى درك وجود او را مىنمود . « 2 »
نام وى على ، كنيه‌اش ابوالحسن و مشهورترين لقب‌هايش رضا است كه از سوى پيامبر صلى الله عليه و آله و موسى بن جعفر عليه السلام به وى داده شده و بيانگر آن است كه آن حضرت در آسمان ، مرضىّ خدا و در زمين ، پسنديده رسول خدا صلى الله عليه و آله و امامان پس از آن حضرت است . « 3 »
مادر حضرت رضا عليه السلام نجمه نام داشت كه ام‌ّالبنين ، تُكتَم و خيزران نيز خوانده مىشد . وى همراه بردگان از آفريقا به مدينه آورده و توسط موسى بن جعفر از برده فروش خريده شد و بدين وسيله به بيت امامت راه يافت و افتخار همسرى پيشواى هفتم را پيدا كرد .
پيشواى هشتم به زيور اخلاق فردى و اجتماعى آراسته بود و در معاشرت با افراد مختلف با رفتار و برخوردهاى سازنده خويش ، درس‌هاى آموزنده‌اى به همگان مىداد .
وى به همه انسان‌ها اعم از آزاد و برده ، سفيد و سياه ، ارج مىنهاد ، با سياهان بر يك سفره مىنشست ، با خدمتكاران انس داشت و در مواقع لازم با تذكرات لازم ، ياران خويش را از فرو افتادن در دام فساد و انحراف بازمىداشت و در صورت بىتوجهى و
( 1 ) - مصباح ، كفعمى ، ص 523 ( جدول ) ؛ بحارالانوار ، ج 49 ، ص 9 . در پاره‌اى منابع ، سال ولادت ، سال 153 هجرى ذكرشده است ( عيون اخبار الرضا عليه السلام ، ج 1 ، ص 28 ) . ابن شهرآشوب و شيخ صدوق ، ماه ولادت را ربيع‌الاول دانسته‌اند ( مناقب ، ج 4 ، ص 367 و عيون اخبار الرّضا عليه السلام ، ج 1 ، ص 28 ) .
( 2 ) - انوار البهيّة ، ص 176 .
( 3 ) - عيون اخبار الرضا عليه السلام ، ج 1 ، ص 24 .