تاريخ زندگى ائمه (ع) (فارسى) — الصفحة ١٩٦

ويژگىهاى فردى ، اخلاقى و عبادى

موسى كاظم ، وارث علوم پدر و داراى فضل و كمال او بود . او در پرتو گذشت و بردبارى فوق‌العاده‌اى كه ( در واكنش به رفتار مردم نادان ) از خود نشان داد ، كاظم لقب يافت ، و در زمان او هيچ كس در معارف الهى و دانش و بخشش به پايه او نمىرسيد . « 1 »

ابن ابىالحديد مىنويسد :

موسىبن جعفر ، فقاهت ، ديانت ، عبادت و بردبارى و شكيبايى را در خود جمع كرده‌بود . « 2 »

يعقوبى در وصف او مىنويسد :

موسى بن جعفر عابدترين مردم زمان خود بود . « 3 »

يحيى بن حسن ، نسب‌شناس مشهور درباره آن حضرت مىنويسد :

موسى بن جعفر به خاطر كوشش و تلاشش در عبادت ، « عبد صالح » خدا خوانده مىشد . « 4 »

شناخت ويژه آن بزرگوار از خداوند ، او را به عبادتى افزون و مخلصانه و راز و نيازى عاشقانه با پروردگار ، وامىداشت . حضرت هنگامى كه به دستور هارون به زندان افكنده شد ، عرض كرد :

خدايا ! مدت‌ها بود كه از محضرت مىخواستم مرا براى عبادت خويش فراغت دهى .

اينك كه خواسته‌ام را برآوردى ، تو را سپاس مىگويم . « 5 »

امام نافله‌هاى شب را مىگزارد و آن را به نماز صبح وصل مىكرد ؛ سپس تا برآمدن خورشيد تعقيب مىخواند . آنگاه پيشانى بر سجده مىنهاد و تا نزديك ظهر زبانش به دعا و حمد پروردگار گويا بود و اين دعا را بسيار مىخواند :

« اللَّهُمَّ انّى اسْأَلُكَ الرَّاحَةَ عِنْدَ الْمَوْتِ وَالْعَفْوَ عِنْدَ الْحِسابِ » « 6 »

مقام عبوديت امام در زيارتنامه‌اش چنين ترسيم شده است :

بر موسى بن جعفر عليه السلام درود فرست . . . همان كه شب را تا سحرگاه به عبادت و


( 1 ) - الصواعق المحرقة ، ص 203 .

( 2 ) - شرح نهج‌البلاغه ، ج 15 ، ص 273 .

( 3 ) - تاريخ يعقوبى ، ج 2 ، ص 414 .

( 4 ) - تهذيب التهذيب ، ج 1 ، ص 239 .

( 5 ) - ارشاد ، ص 300 ؛ مناقب ، ج 4 ، ص 318 . اين سخن ، فزونى اشتغال آن بزرگوار را به كارهاى اجتماعى ، پيش از افتادن به زندان ، نشان مىدهد .

( 6 ) - ارشاد ، ص 296 .