هشام بن الحكم ، مدافع حريم ولايت ( فارسي ) — الصفحة ٠.٤

پيشگفتار چاپ دوم :

كتاب حاضر شرحي جامع ومبسوط درباره زندگانى ، أفكار وعقايد

ومناظرات هشام بن الحكم ورواياتى است كه أو از معصوم نقل كرده است . هشام متكلم

بزرگ قرن دوم هجرى ، شاگرد مبرز مكتب جعفري ، پاسدار حريم تشيع ونگهبان

آستان ولايت است ، دانشمندى است جامع در علوم عقلي ونقلي ، دانشهاى عصر

خود را فرا گرفت ، كتب فلسفه يونان را مطالعه كرد ودر مكتبهاى مختلف مذهبي

وكلامي بررسى وتحقيق نمود ، ولى هيچ مكتبى بجز مكتب ولايت روح نقاد وپژوهشگر

أو را قانع نكرد . عاشق دانش وتشنه حقيقت بود كه پس از تشرف به محضر امام

صادق ( ع ) وتلمذ در مكتب آن حضرت از درياى بيكران ولايت سيراب شد وشخصيتى

بزرگ وبي مانند پيدا كرد . هشام شخصي خوش قريحه ، حاضر جواب ، بديهه گو

خوش بيان ومتخصص در عقايد ديني ومعارف الهى بود .

در مكتب امام صادق ( ع ) ودانشگاه بزرگ جعفري شاگردان بسيارى به

كسب علم وفضيلت مى پرداختند كه برخى از مورخان عدد آنان را 4000 نوشته‌اند .

دانشمندانى از اين دانشگاه در رشته‌هاى فقه ، تفسير ، تاريخ أديان ، كلام وساير

علوم آن عصر برخاسته‌اند . تخصص در مكتب امام صادق ( ع ) رعايت مىشد . مثلا

حمران بن أعين در علم قرائت قرآن ، أبان بن تغلب در علم عربيت ، زرارة در فقه ،

مؤمن طاق در كلام خدا ، طيار در جبر واختيار ، هشام بن سالم در توحيد وهشام بن الحكم

در امامت ، تبحر وتخصص كامل يافته بودند وهر گاه شخصي در يكى از رشته‌هاى

علوم آن زمان سؤالي مطرح مىكرد ، چه بسا امام ( ع ) پاسخ أو را به يكى از شاگردان

خود كه در آن رشته مهارت داشت واگذار مىفرمود .

به هر حال ، هشام بن الحكم سرآمد شاگردان مكتب جعفري بود . با اينكه

جوان بود ، امام ( ع ) أو را بر ديگران مقدم مىداشت ودرباره علت احترامش

مىفرمود : هشام به دل وزبان ودستش ما را يارى مىكند .

هشام چنان در علم كلام وعقايد مذهبي ورزيده شده بود كه مطالب را به