هشام بن الحكم ، مدافع حريم ولايت ( فارسي ) — الصفحة ٢٣٤

70 - ذكر روايتي براي تأييد معناى چهارم

از مرگش به جسم فلكى منتقل مىگردد .

به هر جهت مذهب تناسخ به تمام اقسامش عقلا ونقلا باطل ومخالف ضرورت

دين اسلام بلكه مخالف تمام أديان است . وتمام ملل بر بطلان آن اتفاق دارند .

چنان كه از جمله امام صادق ( ع ) : " ومقاله ايشان را تمام فرق به زشتى تقلى كرده اند

وتمام أمم بر ايشان لعنت مىفرستند " كه در روايت هشام نقل شد همين معنى استفاده

مىشود .

اما أدله عقلية بر بطلان تناسخ :

1 - بنا بر حدوث نفس ، لازم آيد كه بدن واحد ، داراى دو روح ودو جان باشد

ودر نتيجة يك نفر ، دو نفر ، وواحد ، متعدد باشد واين معنى ببداهت عقل باطل است .

وجه لزوم اينست كه هنگامى كه استعداد بدن براي تعلق روح كامل شد ،

از طرف فياض على الاطلاق روح وجانى به آن افاضه شود ، چه جود وبخشش مبدأ

تمام وفيضش عام است ، وشرط كه عبارت از صلاحيت بدن باشد حاصل است ، پس

راهى براي منع فيض باقي نمىماند . وپس از افاضه روح به چنين بدن چنانچه روح

ديگرى هم بدان تعلق گيرد اجتماع دو روح در بدن واحد لازم آيد ، يكى روح حادث

وديگرى روح منتقل از بدن ديگر . لكن چنان كه گفته شد اين اشكال مبتنى بر اين

است كه نفس جسمانية الحدوث وروحانية البقاء باشد نه آنكه أرواح قبل از خلقت

أبدان آفريده شده باشند .

2 - بنابر مذهب تناسخ لازم است كه زمان فساد بدن انساني يعنى مرگش

با وجود وحدوث حيواني مثلا متصل باشد ، چه بر فرض انفصال وتأخير تعلق روح ،

بعد از مفارقت از بدن انسان به بدن حيوان تعطيل در وجود ، لازم آيد . وبنا بر مذهب

أرباب تناسخ تطعيل در وجود محال است وقطع نظر از اينكه أرباب تناسخ دليلي

بر وجود وتحقق اين لازم يعنى اتصال ندارند ، چه علاقة لزوميه‌يى بين فساد بدن

أول وانتقال روح به بدن ديگر اثبات نشده است ومجرد احتمال دعواي بدون دليل

است وكافى نيست ، خلافش محقق است ، زيرا كه بنابر مدعاى ايشان لازم آيد كه