هشام بن الحكم ، مدافع حريم ولايت ( فارسي ) — الصفحة ١٥٤

59 - نقل كلام أمير المؤمنين براي تأييد اينكه اختلاف شب وروز وحركت آفتاب وماه دو دليل جداگانه مىباشد

حاضر اظهار نظريه كپرنيك ( حركت زمين بدور خورشيد ) خود معجزه است . وبيان

استدلال به اين طريق است كه حركت منظم ويكنواخت وضعي وانتقالى زمين دليل جبري

بودن حركت است ونمىتوان اين حركت را به طبيعت زمين مستند نمود ، چه أولا

طبيعت زمين نمىتواند مبدء حركات مختلف گردد تا آنجا كه 14 نوع حركت براي

زمين ايجاد كند . وثانيا هر نوع از حركت را كه مورد توجه قرار دهيم خلاف آن

نيز ممكن است ، انتخاب طبيعت ، نوعي از أنواع حركت را با وضع مخصوص با

آنكه ادراك واراده ندارد ( تا گفته شود اين نوع حركت را نظر به رعايت مصلحت

انتخاب نموده است ) محال ومستلزم نقض قانون عليت است .

" ب " - مراد از سماء ( آسمان ) در كلام امام يا سيارات علوي يا جهت فوقانى

مدارهاى سياراتى است كه بدور خورشيد مىچرخند ، يا كرات بخارى محيط بر هر

كوكب سيارى مىباشد ، واين نظريه أخير نظريه علامه شهرستانى است كه در

كتاب الهيئة والاسلام سماوات سبع را به همين معنى تفسير نموده است . به هر حال

پاسخ اين پرسشها " چرا آسمان بالا قرار گرفته به زمين سقوط نمىكند ؟ چرا زمين پائين

واقع شده با حركت انتقالى خود بر زبر آسمانها نمىرود ؟ ! چرا زمين وآسمان با يكديگر

اصطكاك نمىكنند ؟ ! " از نظر مادي آسان نيست . جوجه ماترياليستهاى امروز تصور

مىكنند كه ماترياليست مصرى كه طرف صحبت با امام صادق ( ع ) بوده از علوم

جديده بي اطلاع بوده واز قانون جاذبه نيوتن اطلاع نداشته است ، واگر اطلاع

داشت در پاسخ تمام اين چراها مىگفت قانون جاذبه است كه تمام علويات وسفليات

را در مسير معينى نگاهداشته ومانع از اصطكاك وتصادم آنها مىگردد .

در پاسخ اين توهم بايد گفت فراموش نكنيد كه أولا طبق نظريه انيشتين

وآنيفيلد وجينز قانون جاذبه نيوتن در تشريح مدار عطارد وناهيد صلاحيت وقوت

خود را از دست مىدهد ، انيشتين مىگويد : دستورات نيوتن در نقاطى كه ميدان شديد

است كار نمىكند ، در اينجا هم چون ميدان شديد است بايد انتظار انحراف نتايج

را از آنچه قانون نيوتن پيش بيني مىكند داشته باشيم .