هشام بن الحكم ، مدافع حريم ولايت ( فارسي ) — الصفحة ١١٥

47 - ترجمهء ضرار بن عمرو ضبى

بگويد نه ، منتظر نداى آسمانى مىشوم وهشام هرگز اينطور مناظره نمىكند ، شايد

اگر تو بودى اينطور مناظره مىكردى ، سپس ابن ميثم گفت " إنا لله وإنا إليه

راجعون " اگر هشام كشته شود أستاذ وبازوى ما از دست مىرود ، بعلاوة علم ودانش

از بين مىرود .

بنا بروايت ديگر " علامه مجلسي " قدس سره ، آخرين مناظره هشام ، مناظره

ديگرى است كه ما ترجمه آن را ذيلا مىنگاريم :

وزير هارون " يحيى بن خالد " در منزل خودش روزهاى يكشنبه مجلس

مناظره اى تشكيل داده بود كه دانشمندان ومتكلمين هر ملت وفرقه‌اى حاضر

مىشدند وبا يكديگر مناظره مىكردند . هارون از اين مجلس مطلع شد ، به يحيى

گفت : در منزلت روزهاى يكشنبه چه خبر است واين مجلس چيست كه در منزلت

تشكيل مىشود ؟

" يحيى " : اى أمير چيزى از اين بالاتر نيست كه رفعت ومقام مرا نزد حضرتت

بالاتر سازد ومرا سرافراز نمايد ، زيرا كه در اين مجلس صاحبان مذاهب مختلفه

اجتماع مىكنند ودر اثر مناظره واحتجاج با يكديگر تباهى مذاهبشان براي ما آشكار

مىگردد وحق از باطل جدا مىشود .

" هارون " : دوست دارم در اين مجلس حاضر شوم وسخنان آنان را بشنوم

بدون اينكه از حضور من مطلع شوند ، زيرا ممكن است در صورت اطلاع از حضور

من حشمتم آنان را بگيرد ومذاهب خود را آشكار نسازند .

" يحيى " : اين موضوع بسته به اراده أمير المؤمنين است هر وقت كه بخواهيد

ممكن است .

" هارون " : پس دستت را به سرم گذار وحضور مرا به آنان اعلام مكن .

" يحيى " چنين كرد واين خبر به معتزله رسيد بين خود مشورت كردند وتصميم

گرفتند كه در اين مجلس وسيله گرفتارى هشام را فرآهم كنند ، به اين ترتيب كه با

هشام فقط در موضوع امامت مناظره كنند ، چون مىدانستند كه هارون مخالف با