تاريخ زندگانى امام كاظم (ع) (فارسى) — الصفحة ١٢٦

امام كاظم ( ع ) و پيگيرى نهضت فرهنگى

يكى از محققان معاصر « 1 »

، روايات رسيده از امام كاظم ( ع ) در موضوعات مختلف اسلامى را در مجموعهء سه جلدى تحت عنوان « مسند الامام الكاظم ( ع ) » فراهم آورده كه كارى بس ارجمند و قابل ستايش است . تأمل در اين مجموعه و موضوعات گوناگون آن خواننده را به عمق و عظمت كار فرهنگى موسىبن جعفر ( ع ) و نقش ارزنده‌اى كه آن حضرت در حراست از نهضت فرهنگى امام صادق ( ع ) و گسترش و شكوفايى آن ايفا كرده است واقف مىسازد .

تلاشهاى فرهنگى موسىبن جعفر ( ع ) همچون تلاشهاى پدر بزرگوارش ، امام صادق ( ع ) ، به تبيين اصول و فروع مكتب محدود نمىشد . بلكه ابعاد ديگرى نيز داشت كه مهمترين آنها عبارت است از :

1 - تربيت گروه زيادى از افراد مستعد .

2 - مبارزه با گروهها و مسلكهاى ملحد و منحرف از خط امامت .

3 - احتجاجات و مناظره‌هاى علمى باعالمان دربارى و سران مكاتب فكرى كه ان‌شاءاللَّه در درسهاى آينده بدانها خواهيم پرداخت .

در اينجا توجه به اين نكته ضرورى است كه على رغم گستردگى تلاشهاى علمى و فرهنگى امام كاظم ( ع ) ، علّت آنكه هر گاه نام آن بزرگوار برده مىشود ذهن بسيارى از افراد به بعد سياسى زندگى آن حضرت معطوف مىگردد ، و بعد فرهنگى زندگى امام ( ع ) تحت‌الشعاع آن قرار مىگيرد ، اين است كه در مرحلهء نخست ، عظمت و گستردگى دانشگاه امام صادق ( ع ) در مقايسه با محفل درس آن حضرت و در مرحلهء بعد ، شرايط خاص سياسى دوران زندگى امام كاظم ( ع ) و داستان زندانهاى پياپى و گرفتاريهاى مدام سياسى آن حضرت كه از برجستگى خاصى برخوردار است ، كار فرهنگى پيشواى هفتم ( ع ) را تحت‌الشعاع قرار داده و فعاليت فرهنگى او را در چنان شرايطى بعيد مىنماياند .

( 1 ) - حجةالاسلام و المسلمين ، شيخ عزيز اللَّه عُطاردى .