تاريخ المدينة المنورة (تاريخ مدينه منوره) (فارسى) — الصفحة ٢٩٥
بازارهاى مدينه در دوران جاهليت و اسلام
664 - ابوعاصم ، از سفيان ، از عاصم بن عبيداللَّه ، از عبيد اللَّه بن ابىعبيد وابستهء ابورُهْم ، از ابوهريره نقل كرد كه رسول خدا صلى الله عليه و آله از جايى گذشت و فرمود : « چه سوگندها كه در اينجا به بالا نمىرود و به خدا نمىرسد » . من بعدها ديدم كه در همين مكان برده فروشان داد و ستد مىكنند . « 1 »
665 - محمد بن يحيى براى ما نقل كرد و گفت : ابوضَمْره ، از عبدالرحمان بن حارث بن عبيد ، از جدش حديث كرد كه گفته است : همراه با ابوهريره بيرون رفتم . چون به نزديك سراى ابن مسعود رسيديم ، گفت : اى ابوحارث ، حبيب بن ابوالقاسم مرا چنين خبر داد : « چه بسا سوگندها كه در اين مكان به آسمان نمىرود و به خدا نمىرسد . »
راوى گويد : گفتم : اى ابوهريره ، تو از كجا چنين مىدانى ؟ گفت : گواهى مىدهم كه دروغ نمىگويم . من گفتم : من نيز گواهى مىدهم . « 2 »
666 - محمد بن يحيى ، از ابن ابىفديك براى ما نقل كرد كه گفته است : ابن ابىذئب برايم از كسى كه او از ابومغيث حديث شنيده بود ، از ابوهريره نقل كرد كه مىگفته است :
دنيا به پايان نرسد تا آن كه در ميان اين بازار مردى به زمين فرو برده شود .
ابن ابىفديك گويد : من خود از يكى از پيران شنيدم كه مىگفت : - البته خداوند خود آگاه‌تر است - كه اينجا بر در خانه برّادين بوده است . گفته مىشود : آنجا آستانهء سراى عبداللَّه بن مسعود بوده است . « 3 »
ابوغسان گويد : در دوران جاهليت در مدينه بازارى در ناحيه‌اى كه يثرب خوانده مىشد ، بازارى در جِسر ( پل ) در محلهء بنى قينقاع ، بازارى در صفاصف در عصبه « 4 »
، بازارى ديگر در جاى كوچه ابن حبين وجود داشت . اين بازار اخيراً در دوره
( 1 ) . احمد ( ج 2 ، ص 303 ) اين حديث را به طريق خود آورده است .
( 2 ) . تكرار حديث پيشين است .
( 3 ) . حديث موقوف و ضعيف است . در وفاء الوفا ( ج 1 ، ص 546 ) آمده است .
( 4 ) . عصبه بر وزن شعله و دنده و به روايتى بر وزن سكنه ، منزلگاه بنى جحجبى در غرب مسجد قبا است . بنگريد به : وفاء الوفا ، به تحقيق محمد محيى الدين عبدالحميد ، ج 4 ، ص 1267 .