تاريخ المدينة المنورة (تاريخ مدينه منوره) (فارسى) — الصفحة ٢٢٦
سراى زبير
سراى زبير
سراى زبير
زبير واگذارى بقيع را از پيامبر صلى الله عليه و آله خواست و پيامبر صلى الله عليه و آله آن را به او اقطاع كرد و از همين روى اين بقيع « بقيع زبير » نام گرفت . « 2 »
در اينجا سراىهايى چند از آنِ زبير است .
سراى عروة بن زبير ، و اين همان است كه مجزره در آن واقع است . سپس در پشت اين سرا در سمت شرق سراى منذر بن زبير است كه تا كوچه عروه ادامه دارد و بنى محمدبن فليح بن منذر در آن سكونت دارند . سراى مُصْعب بن زبير در همين جاست ، و آن همان سرايى است كه چون به سوى بنى مازن مىرويد در سمت چپ شما و در كنار سراى حجاره قرار مىگيرد . اين سرا امروز در دست بنى مُصْعب است . سراى آل عكاشة بن مصعب بن زبير نيز در همين جاست . اين سرا در مدخل كوچه‌اى است كه مكتب خانه‌اى كه از مجاورت آن به سمت - خانه‌هاى نفيس بن محمد [ يعنى وابستهء بنى معلى در بنى زريق و در محله‌هاى انصار ] « 3 »
مىرويد در آن واقع شده است . سراى آل عبداللَّه بن زبير هم در اينجاست ، و صديق بن موسى زبيرى در همين سرا بود و ديرهاى اين سرا نيز از آن بنى منذر است و خانه ابوعود زبيرى و فرزندش هم در اين سراى است . سپس به سراى عبداللَّه برمىخوريم كه تا سراى اسماء دختر ابوبكر ادامه دارد . خانهء نافع بن ثابت بن عبداللَّه بن زبير كه در بالاى آن يك دوراهى قرار دارد ، در همين سراى است . همه اينها وقف زبير بن عوام بر فرزندان خويش است .
زبير همچنين سراى عروه و سراى عمرو را ساخت و اين دو را كه در « خوخة القوارير » با هم مجاور مىشود ، جدا جدا بر عروه و عمرو و فرزندانشان وقف كرد و اين
( 2 ) . بقيع در اصل لغت به معناى جايى است كه در آن درختانى از گونه‌هاى مختلف وجود دارد . بنگريد به : مراصد الإطلاع ، ج 1 ، ص 213 . بقيع زبير جايى است در مجاورت منازل بنى غنم و در شرق منازل بنى زريق . بنگريد به : وفاء الوفا ، ج 2 ، ص 264 .
( 3 ) . محققان متن عربى اين افزوده را به نقل از از وفاء الوفا ( ج 2 ، ص 265 ) آورده‌اند .