تاريخ حرم ائمه بقيع (ع) و آثار ديگر در مدينه منوره (فارسى) — الصفحة ٣٤٣
آمار مقتولان از مشركان
اينك بايد ديد اين مژده و بشارت الهى بر دل كدام يك از لشكريان اسلام بيش از ديگران اشراق داشته و اين اطمينان آسمانى در آن صحنهء حسّاس در دست و بازوى كدام يك از حاضرين ظهور و تجلّى بيشترى يافته و مشركين را ناباورانه به خاك مذلّت كشانيده است .
آمار مقتولان از مشركان
آمار مقتولان از مشركان
براى روشن شدن اين حقيقت ، بايد آمار مقتولان از مشركان را و اينكه به دست چه كسانى كشته شده‌اند ، به دست بياوريم تا راه قضاوت درست در اين فضيلت را در پيش روى خوانندهء عزيز قرار دهيم .
لازم به يادآورى است همانگونه كه آمار دقيق مقتولين جنگ بدر و معرفى همهء آنان و خصوصيات ديگر به دست ما نرسيده و آنچه در تاريخ منعكس گرديده است اغلب دربارهء سران و سردمداران شرك بوده است . اين ابهام دربارهء تلاش قهرمانان اسلام نيز ، كه نقش اساسى را در اين جنگ ايفا نموده‌اند ، صادق است و تعداد دقيق كسانى كه به وسيلهء آنان به هلاكت رسيده‌اند مشخّص نيست ، ولى مىتوان از آنچه در تاريخ به طور ناقص به دست مىآيد ، تا حدّى به حقيقت امر پىبرد و با نقش اين افراد در اين جنگ آشنا گرديد .
ابن ابىالحديد در زمينهء عدم انعكاس آمار دقيق پس از نقل و معرفى تعداد پنجاه و دو نفر از مقتولان از واقدى ، مىگويد : روايات زيادى داريم كه مقتولان بدر هفتاد نفر بوده ، و ليكن آنها كه به نام شناخته شده‌اند ، همان افرادى است كه ما معرّفى نموديم . « 1 »
بايد به‌گفتار ابن ابىالحديد اين نكته را نيز اضافه كنيم : همانگونه كه در شرح حال عقيل اشاره نموديم و در آينده ملاحظه خواهيد كرد در تعميه و پرده‌پوشى حقايق تاريخى ، به ويژه دربارهء اميرمؤمنان وحمزه عليهما السلام نبايدنقش سياستها را ناديده گرفت و از جعل و تحريف در پيروزىهاى آن دو بزرگوار ، كه در ارتباط مستقيم با سلطه‌گران بنىاميّه قرار داشت ، غفلت نمود .
( 1 ) . شرح نهج البلاغهء ابن ابىالحديد ، ج 14 ، ص 212