تاريخ حرم ائمه بقيع (ع) و آثار ديگر در مدينه منوره (فارسى) — الصفحة ٢٥٠
نظريهء تاريخ‌نگاران دربارهء بقعهء عقيل و ابوسفيان بن حارث
نظريهء تاريخ‌نگاران دربارهء بقعهء عقيل و ابوسفيان بن حارث
نظريهء تاريخ‌نگاران دربارهء بقعهء عقيل و ابوسفيان بن حارث
در مورد مدفن عقيل بن ابىطالب و بقعه و بارگاه متعلق به وى ، آنچه از منابع در دسترس ما است ، نشانگر اين است كه تاريخ‌نگاران و مدينه‌شناسان ، از اوائل قرن هفتم به معرفى اين بقعه پرداخته و در نوشته‌هاى خود از آن ياد نموده‌اند . امّا اين كه بقعهء عقيل در چه تاريخى و به وسيلهء چه كسى بوجود آمد و به هنگام معرفى ، چند قرن از عمر آن مىگذشت و همچنين اين مرقد شريف قبل از اين كه به صورت گنبد و بارگاه ساخته شود ، به چه شكلى بوده است و . . . ؟ از منابع موجود مطلبى به دست ما نيامد .
اينك گفتار برخى از نويسندگان ، مدينه‌شناسان و جهانگردان از اوائل قرن هفتم تا امروز ، به ترتيب تاريخ :
1 - ابن جبير جهانگرد معروف ( متوفاى 614 ه . ق . ) از قبر عقيل چنين ياد مىكند :
« در مقابل قبر عبدالرحمان بن عمر ، قبر عقيل بن ابىطالب و عبداللَّه بن جعفر طيار واقع شده است . » « 1 »
2 - ابن نجار مدينه‌شناس معروف ( متوفاى 642 ه . ق . ) دربارهء بقعه‌هايى كه زمان او در بقيع معروف بوده‌اند ؛ مىگويد : « و قبر عقيل بن ابىطالب ، اخى على - رضى اللَّه عنه - فى قبّة فى اوّل البقيع ايضاً . » « 2 »
در منابع متعلق به قرن دهم و يازدهم نيز چند تن از علما و نويسندگان و مدينه‌شناسان را مىبينيم كه بر اين موضوع تكيه و تأكيد كرده و بارگاه و قبر عقيل را به عنوان يكى از قبور معروف در بقيع معرفى نموده‌اند ؛ از جمله :
3 - سمهودى ( متوفاى 911 ه . ق . ) پس از نقل محل دفن ابوسفيان بن حارث آورده است : « ظاهراً وى در همان حرمى است كه منتسب و متعلق به عقيل بن ابىطالب مىباشد . » « 3 »
( 1 ) . رحلهء ابن جبير ، چاپ لندن ، ص 144
( 2 ) . الدرة الثمينه فى اخبار المدينه ، چاپ مكه ، ص 154
( 3 ) . وفاء الوفا ، ج 3 ، ص 911