تاريخ اسلام و ايران (فارسى) — الصفحة ٦١

حكومتهاى اسلامى ايرانى در هند

اسلام را در شمال غربى هند ( بخشهايى از افغانستان امروزى ) گستراند « 1 »

، ولى قدر مسلّم آن است كه تا اواخر قرن چهارم هجرى پيشرفت حقيقى اسلام در هند به جهات سياسى و اجتماعى و فرهنگى مسجّل نگرديد . « 2 »

به قدرت رسيدن سلسله غزنوى ( 351 - 582 ق . ) گسترش اسلام در سرزمين هند را وارد مرحله‌اى نوين ساخت . امراى غزنوى وقتى كه در صدد بسط قدرت و تشكيل امپراتورى اسلامى برآمدند ، براى نيل به اهداف خويش ، حمله به هند را بسيار مناسب دانستند . غزنويان از همان آغاز خود را حامى اسلام معرفى كردند و براى اشاعه اين دين و جهاد با كافران سرزمين هند را عرصه كارزار خويش ساختند . سابقه برخورد غزنويان با هنديها به دوران سبكتكين « 3 »

بنيانگذار اين سلسله باز مىگردد . وى حملاتى چند به سرزمين هند داشته است . صاحب تاريخ يمينى در اين باره چنين مىنگارد :

پس روى به جهاد كفار و قمع اعداء دين آورد و ناحيت هندوستان كه مسكن دشمنان اسلام و متعبدان اوثان و اصنام بود دارالغزو ساخت . « 4 »

محمود غزنوى ( 408 - 421 ق . ) پس از تحكيم و تثبيت قدرت خويش ، مانند پدرش عزم سرزمين زرخيز هند نمود . ( 312 ق . / 1001 م . ) او به هر قصد و نيّتى ، به نام جهاد و غزوه « 5 »

به هند تاخت و طى هجده لشكركشى اسلام را تا منطقه سومنات و گجرات توسعه بخشيد . « 6 »

حملات محمود غزنوى پايه‌هاى قدرت سياسى و مذهبى هند را به شدت متزلزل ساخت و براى هنديان صدمات و دل آزردگى بسيار در پى داشت . « 7 »

بايستى اذعان داشت كه در لشكركشيهاى محمود اهداف مادى و تمايلات توسعه طلبانه بيشتر جلوه‌نمايى مىكند .

هر چند سلطان محمود غزنوى تنها براى استقرار اسلام به فتح هند نپرداخت ، ولى با


( 1 ) . گرديزى ، پيشين ، ص 306 .

( 2 ) . مجيد يكتايى ، پيشين ، ص 58 - 59 .

( 3 ) . گرچه سبكتكين از غلامان ترك بود ولى در تاريخ سياسى ايران زمين ، غزنويان سلسله‌اى ايرانى به شمار مىآيند .

( 4 ) . ابوالشرف ناصح بن ظفر جوفادقانى ، ترجمه تاريخ يمينى ، ص 20 .

( 5 ) . محمود علاقمند بود بتواند از طريق اين لشكركشيها به عنوان سلطان غازى نامدار گردد . ر . ك : اشپولر ، پيشين ، ص 200 .

( 6 ) . گوستاو لوبون ، پيشين ، ص 324 .

( 7 ) . ابوريحان بيرونى ، پيشين ، ص 13 .