تاريخ اسلام و ايران (فارسى) — الصفحة ٥٩

راه يافتن اسلام به هندوستان

راه يافتن اسلام به هندوستان

راه يافتن اسلام به هندوستان

در روزگارى كه نظام كاست بر سرتاسر سرزمين هندوستان سايه افكنده و نابسامانى اقتصادى و فقدان امنيت سياسى و اجتماعى سرزمين هند را براى طبقات فقير و ناتوان به صورت جهنمى درآورده بود ، شريعت نجات بخش اسلام به وسيله مجاهدان مسلمان وارد اين سرزمين گشت و عميق‌ترين و پر بركت‌ترين انقلاب را در اين خطّه پىريزى نمود .

سرزمين هند در عهد خلفاى راشدين مورد توجه مسلمانان قرار نگرفت . البته در عصر خلافت خليفه دوم يكى از سرداران به نام حكم بن عمرو تغلبى توانست با سپاهيانش مُكران يكى از شهرهاى سند را تصرف كند . او براى ادامه فتوحات از عمر كسب تكليف نمود كه خليفه جنگ در اين سرزمين را جايز نشمرده و بدين طريق فتح هندوستان ميسر نگشت . « 1 »

با به قدرت رسيدن امويان مهلّب ابن ابى صفره ، يكى از سرداران معاويه ، نخستين حملات جدى را به اين سرزمين ترتيب داد و بخشى از ناحيه سند را جزء قلمرو اسلام نمود . « 2 »

فتوحات گسترده مسلمانان در هند به عهد خلافت وليد بن عبد الملك ( 48 - 96 ق . ) باز مىگردد . « 3 »

حجاج بن يوسف ثقفى ، كه در زمان وليد بر ولايت عراق فرمانروايى مىكرد ، به يكى از سرداران خود به نام محمد بن قاسم مأموريت داد تا روانه سند شود . « 4 »

مأموريت محمد بن قاسم نقطه آغاز درگيريهاى شديد ميان مسلمانان و مردمان اين ديار گرديد ، ولى پيروزى با سپاهيان اسلام بود و محمد قسمت عمده سرزمين سند از جمله مولتان را متصرف گرديد . « 5 »

مسلمانان با وجود برخى منازعات با هندوها تا اواخر عصر بنى اميه بر منطقه سند حكمرانى داشتند . در اواخر دوران خلافت امويان در نتيجه هرج و مرج سياسى كه بر دستگاه خلافت مستولى گشته بود ، نفوذ مسلمانان در سرزمينهاى ياد شده نيز كاهش يافت و امراى محلى مجدداً بر شهرهاى از دست رفته چيره گشتند . « 6 »

با روى كار آمدن عباسيان و در عهد خلافت منصور ( 136 - 158 ق . ) فتوحات هند دنبال شد و


( 1 ) . طبرى ، تاريخ طبرى ، ج 5 ، ص 2016 .

( 2 ) . حسن ابراهيم حسن ، تاريخ سياسى اسلام ، ص 340 ؛ اميرعلى ، تاريخ اسلام و عرب ، ص 87 .

( 3 ) . هندوشاه نخجوانى ، تجارب السلف ، ص 127 .

( 4 ) . يعقوبى ، تاريخ يعقوبى ، ج 2 ، ص 343 .

( 5 ) . ابن اثير ، پيشين ، ج 7 ، ص 140 .

( 6 ) . محمد معصومى ، تاريخ سند ، ص 30 .