تاريخ اسلام و ايران (فارسى) — الصفحة ٥٤
تزريق اصول ارزشى به تمدن ايران
پويايى تمدّن ايرانى
پويايى تمدّن ايرانى
از ويژگيهاى برجسته دين اسلام ، پويايى و زايندگى آن است كه در برخورد با فرهنگ و تمدن ايران زمين اين توانمندى را به تمدن ايرانى منتقل ساخت .
اگر فرهنگ و تمدن ايرانى از اين مشخصه - كه هديه و ارمغان اسلام بود - بهرهمند نمىگشت ، بدون شك در بستر حوادث گوناگون به خصوص يورش اقوام غارتگر و بيابانگرد - از مغولان « 1 »
گرفته تا تيموريان و افاغنه و در قرن اخير استعمارگران دنياى غرب - دستخوش دگرگونى مىشد و هيچ گاه نمىتوانست به بالندگى و رشد برسد .
تزريق اصول ارزشى به تمدن ايران
تزريق اصول ارزشى به تمدن ايران
كُنه افكار اخلاقى ايرانيان و به تبع آن تمدن ايرانى از مبانى آيين زرتشت نشئت مىيافت كه در دوره ساسانيان انحراف شديدى يافته و جامعه را به لحاظ دينى و اصول مذهبى با چالشى اساسى مواجه ساخته بود . مكتب هدايت بخش اسلام به تمدن منحرف گشته ايران باستان ، كه برخى ارزشها و اصول انسانى در آن بسيار كمرنگ شده بود ، مسيرى صحيح و درست معرفى كرد و راهى نو و درست پيش پايش گذاشت .
در تمدنى كه مدّ نظر اسلام بود ، توجه به جنبههاى انسانى از تمام مزاياى آن بيشتر بود و در اولويت قرار داشت « 2 »
. اين تمدن از توجه به انسان نشئت مىپذيرفت و به انسان ختم مىگرديد و در آن اصل تكامل انسان مطرح بود . « 3 »
اين چيزى بود كه در تمدن ايران باستان خبرى از آن نبود و دين روشنگر اسلام آن را به اين تمدن هديه كرد .
نظام فرهنگى اسلام بسته و خشك نيست . دين اسلام با انعطاف پذيرى ، كه شاخصه مطرح اين آيين است ، به برخى اصول و ارزشهاى سنتى ايران كه با مبانى دين اسلام تضاد و تباين
( 1 ) . مغولان ، كه با هجوم وحشيانه خود بسيارى از شهرهاى ايران را به خاك و خون كشيدند ، سرانجام پس از زمانى ، خوى وحشيگرى خود را در تماس با فرهنگ و تمدن پويا و زاينده اسلامى ايران از دست دادند و بعضى از فرمانروايان آنها مسلمان شده و حتى بر ترويج اسلام پرداختند .
( 2 ) . تمدن اسلامى در انديشه سياسى امام خمينى ، ص 113 - 106 .
( 3 ) . عقيقى بخشايشى ، زير بناى تمدن و علوم اسلامى ، ص 88 .