تاريخ زندگانى امام رضا (ع) (فارسى) — الصفحة ١٣٤
نهضت ابوالسّرايا
و كارش رونق گرفت . « 1 »
مقارن با شورش نصر ، موصل نيز صحنهء درگيرى ميان « نزاريّه » و « يمانيّه » بود كه على بن حسن همدانى مأمور فرونشاندن فتنهء آنان شد . « 2 »
قيام « ابن طباطبا »
قيام « ابن طباطبا »
محمّد بن ابراهيم معروف به « ابن طباطبا » كه از نواده‌هاى امام مجتبى ( ع ) بود ، در سال 199 هجرى در كوفه قيام‌كرد و مردم را به « الرّضامن‌آل محمّد » « 3 »
و عمل به كتاب خدا و سنت پيامبر ( ص ) فرا خواند . مردم كوفه دعوت او را پذيرفته و گروه زيادى به گردش جمع شدند .
يكى از كسانى كه براى پيشبرد نهضت « ابن طباطبا » بسيار فعّاليّت مىكرد و مسؤوليت امور نظامى او را بر عهده داشت « سرىّ بن منصور » معروف به « ابوالسّرايا » بود . وى پيش از آن از نيروهاى برجسته و فرماندهان زبده « هرثمه » بود كه به علت بروز يك سلسله اختلافات از او جدا شد و با « ابن طباطبا » بيعت كرد .
حسن بن سهل ، زهير بن مسيّب را با ده هزار نيرو براى سركوبى « ابن طباطبا » فرستاد ، ولى زهير شكست خورد و همه امكانات و تجهيزاتش به دست لشكريان كوفه افتاد .
ابن طباطبا با گذشت كمتر از يك ماه از آغاز قيامش بطور ناگهانى درگذشت و به عقيدهء بعضى از مورّخان ، ابوالسّرايا به منظور خالىكردن ميدان براىخود او را مسموم‌كرد . « 4 »
نهضت ابوالسّرايا
نهضت ابوالسّرايا
ابوالسّرايا پس از مرگ ابن طباطبا نهضت او را رهبرى كرد و با نيروهاى حكومت
( 1 ) - ر . ك : كامل ، ابن اثير ، ج 6 ، ص 297 و 308 و تاريخ ابن خلدون ، ج 3 ، ص 241 .
( 2 ) - همان ، ص 300 - 301 .
( 3 ) - بيشتر علويانى كه بر ضدّ خلفاى وقت قيام مىكردند در مرحلهء نخست ، مردم را به سوى خود دعوت نمىكردند ، بلكه دعوت خودرا براى يك نفر از خاندان پيامبر ( ص ) كه در علم ، تقوا و شجاعت ، مرضىّ و مورد پسند همگان بود شكل مىدادند . البته موارد استثنايى هم - مثل نفس زكيّه و برخى ديگر - وجود داشت كه از همان آغاز مردم را به سوى خود مىخواندند .
( 4 ) - ر . ك : كامل ابن اثير ، ج 6 ، ص 305 .