پرسش و پاسخهاى احكام قضايى بر مبناى قرآنى (فارسى) — الصفحة ٣٩

فصل دوم‌ديات

جواب )

ديه بطور كلى براى مسلمان كه غيرمهدورالدم است واجب مىباشد .

البته در صورتى كه وارثى داشته باشد زيرا ( لا يهدر دم المسلم ) كه سنتى است قطعى ، ولى اگر وارثى نداشته باشد در صورت وجود مالى غير از ديه ، و ارش امام مسلمين مىباشد ولى چون در صورت مفروض ، ديه از بيت‌المال بايد پرداخت شود ديه‌اى وجود ندارد زيرا خود ديه از بيت‌المال داده مىشود و در اين صورت دريافت و پرداخت ديه از بيت‌المال ( تحصيل حاصل ) مىباشد .

سؤال 27 )

در مورد صغار و مجانين كه مورد ضرب و جرح يا توهين قرار گرفته باشند ، بفرماييد :

الف ) آيا اولياى آنان با رعايت غبطه مولى عليه حق گذشت دارند يا خير ؟

ب ) ملاك در رعايت غبطه مولى عليه چيست ؟ ( آيا صرف عدم‌الضرر كافى است يا بايد نفع صغير لحاظ گردد ) ؟

جواب )

حق گذشت در مفروض مسئله در موردى است كه اولًا خود مجنون يا صغير فقير نباشد و در ثانى در اين گذشت رجحان يا وجوبى در كار باشد . زيرا فمن عفى و اصلح فأجره على اللَّه ( 40 ، 42 ) و چنان كه شخص مكلف در صورت عدم حاجت ضرورى و مخصوصاً در ضمينه بخشش