المباحث النحوية في شرح البهجة المرضية (شرح سيوطى) (فارسى) — الجزء ١، الصفحة ٦٠

مثال براى علائم اسم

آن اينستكه امور ياد شده ديگر برغير اسم داخل نشوند زيرا خاصّة الشّيئ آنست كه در غير آن شيئ يافت نگردد .

قوله : فقوله بالجرّ : ضمير در « قوله » به اسم راجع است .

شرح عربى :

مثال ما دخله ذلك :

بسم اللّه الرّحمن الرّحيم و زيد و ص بمعنى طلب سكوت مّا و مسلمات و حينئذ و كلّ و جوار و يا زيد و الرّجل و ام سفر و اناقمت .

ترجمه و شرح :

مثال براى علائم اسم

مثال براى علائم اسم

شارح گويد :

مثال براى اسمائى كه برآنها امور مذكور داخل شده باشند عبارتند از :

بسم اللّه الرّحمن الرّحيم . منظور شارح از اينمثال استشهاد براى دو امر مىباشد :

الف : مجرور شدن بواسطه حرف جرّ چنانچه « اسم » در اينمثال به « باء » مجرور شده .

ب : مجرور شدن بواسطه اضافه همانطوريكه « اللّه » بواسطه اضافه « اسم » به آن جرّ گرفته است .

زيد : شاهد است براى تنوين تمكّن .

صه : شاهد است براى دخول تنوين تنكير فلذا معناى « صه » اينستكه : سكوتى بنما بدون اينكه مشخّصات و جزئيّات سكوت را بيان نمايد .

مسلمات : مثال است براى دخول تنوين مقابله .

حينئذ : مثال است براى تنوين عوض از جمله .

كلّ : شاهد است براى تنوين عوض از كلمه .

جوار : شاهد است براى تنوين عوض از حرف .

يا زيد : مثال است براى اسمى كه منادى واقع شده .

الرّجل : مثال است براى دخول الف و لام تعريف براسم .