المباحث النحوية في شرح البهجة المرضية (شرح سيوطى) (فارسى) — الجزء ١، الصفحة ٥٧

[ اقسام الف و لام ]

شاهد در « الف و لام » الرّسول است كه اشاره به « رسولا » مىباشد .

ب : تعريف عهد ذهنى مانند : اذهما فى الغار .

شاهد در « الف و لام » الغار است كه اشاره به فرد مشخّص در خارج مىباشد .

ج : تعريف عهد خارجى مانند :

اليوم اكملت لكم دينكم و اتممت عليكم نعمتى و رضيت لكم الاسلام دينا .

شاهد در « الف و لام » اليوم است كه به معناى « هذا » بوده و به آن عهد خارجى اصطلاحا گويند .

الف و لام تعريف جنس نيز برسه نوع مىباشد :

د : استغراق افراد و آن اينستكه لفظ « كلّ » را بتوان حقيقتا بجاى آن قرار داد مانند :

و العصر انّ الانسان لفى خسر .

شاهد در الف و لام « الانسان » است كه مىتوان بجاى آن گفت « كلّ انسان » .

ه : استغراق صفات افراد و آن اينستكه لفظ « كلّ » را بتوان مجازا بجايش قرار داد مانند : زيد الرّجل علما .

شاهد در الف و لام « الرّجل » است كه مىتوان بجاى آن گفت « كلّ الرّجل » .

و : استغراق ماهيّت و آن اينستكه لفظ « كلّ » را نه بتوان حقيقتا بجاى آن قرار داد و نه مجازا مانند :

و من الماء كلّ شيئ حىّ .

شاهد در الف و لام « الماء » است كه نمىتوان بجاى آن « كلّ ماء » گفت نه حقيقتا و نه مجازا .