المباحث النحوية في شرح البهجة المرضية (شرح سيوطى) (فارسى) — الجزء ١، الصفحة ٥٣

گفتار شارح و تعريض‌به مصنّف

شرح عربى :

فقال :

بالجرّ ، و هو اولى من ذكر حرف الجرّ ، لتناوله الجرّ بالحرف و الاضافة قاله فى شرح الكافية .

قلت :

لكن سيأتى انّ مذهبه انّ المضاف اليه مجرور بالحرف المقدّر ، فذكر حرف الجرّ شامل له الّا ان يراعى مذهب غيره فتأمّل .

ترجمه و شرح :

مصنّف در مقام بيان خواصّ و علائم اسم گفت :

يكى از علامت‌هاى اسم جرّ است .

اين تعبير بمراتب بهتر است از اينكه بجاى آن حرف جرّ گفته شود چه آنكه هم شامل جرّ به حرف شده و هم جرّ باضافه را دربرمىگيرد چنانچه خود مصنّف در شرح كافيه اينمطلب را ايراد نموده است .

گفتار شارح و تعريض‌به مصنّف

گفتار شارح و تعريض‌به مصنّف

شارح گويد :

ولى عنقريب خواهد آمد كه مذهب و عقيده مصنّف آنست كه مضاف اليه نيز به حرف جرّ مقدّر مجرور مىباشد پس با اين ترتيب اگر در اينجا بجاى « بالجرّ » به حرف جرّ تعبير مىكرد جرّ در مضاف اليه را نيز شامل مىگرديد .

پس وجهى براى گفتن بالجرّ به نظر نمىرسد مگر اينكه بگوئيم وى براى رعايت عقيده ديگران كه مضاف اليه را مجرور به اضافه مىدانند اينطور گفته است .

قوله : و هو اولى من ذكر حرف الجرّ : ضمير « هو » به « الجرّ » راجع است .