المباحث النحوية في شرح البهجة المرضية (شرح سيوطى) (فارسى) — الجزء ١، الصفحة ٤٧

تعريف كلمه

شرح عربى :

واحده كلمة ، و هى كما قال فى التّسهيل :

لفظ ، مستقلّ ، دالّ بالوضع تحقيقا او تقديرا او منوىّ معه كذلك .

و القول عمّ الكلام و الكلم و الكلمة اى يطلق على كلّ واحد منها و لا يطلق على غيرها .

ترجمه و شرح :

گفته شد به اسم و فعل و حرف كلم كه اسم جنس جمعى است اطلاق مىشود اكنون مىگوئيم به يكى از آنها كلمه مىگويند چه آنكه كلمه اسم جنس فردى است ، پس همانطوريكه اسم جنس جمعى را به ماهيّات بيش از سه اطلاق مىنمايند ، اسم جنس فردى بوده كه بماهيّت واحد همچون اسم به تنهائى يا هركدام از فعل و حرف بطور عليحدّه و جداگانه اطلاق مىشود .

تعريف كلمه

تعريف كلمه

طبق آنچه مصنّف در كتاب تسهيل آورده كلمه عبارتست از :

لفظ مستقلّى است كه بواسطه وضع براى معنائى بيكى از چهار وجه ذيل برآنها معنا دلالت كند :

الف : دلالت تحقيقى و آن اينستكه لفظ دالّ برمعنا و موضوع له در كلام محقّق باشد نظير دلالت لفظ زيد برمعنايش در كلام : زيد قائم .

ب : دلالت تقديرى و مقصود از آن اينستكه لفظ دالّ برمعنا در كلام مذكور نبوده بلكه مقدّر باشد مانند دلالت لفظ زيد برمعنايش ولى بطور مقدّر چنانچه گويند :