المباحث النحوية في شرح البهجة المرضية (شرح سيوطى) (فارسى) — الجزء ١، الصفحة ٣١١

صيغه جمع و برخى از احكام آن

مىشوند .

و امّا اينكه مصنّف افزود اللّاء بطور ندرت و كم همچون الّذين استعمال مىشود يعنى به معناى جمع مذكّر مىآيد شاهدش بيتى است كه از شاعر بنى سليم نقل شده و آن اينستكه :

فما آباؤنا بامنّ منه * علينا اللّاء قد مهدوا الحجورا

يعنى : پدران ما نيستند كه برما بيشتر از آن مرد منّت گذارند ، پدران ما كسانى هستند كه دامن‌هاى خود را براى ما گهواره كرده‌اند .

شاهد در « اللّاء » است كه بملاحظه صفت آمدنش براى « آباؤنا » به معناى « الّذين » مىباشد .

متن : « 93 »

و من و ما و ال تساوى ما ذكر * و هكذا ذو عند طىّ قد شهر

تجزيه و تركيب

من : مبتداء .

و ما : معطوف به آن و همچنين « و ال » .

تساوى : فعل مضارع از باب مفاعل و ضمير فاعلى در آن به « من و ما و ال » راجع بوده خبر است براى « من » .

ما : موصوله ، مفعول براى « تساوى » .

ذكر : ماضى مجهول ، صله و عائد براى « ما » .

واو : عاطفه .

هكذا : جارّ و مجرور ، متعلّق باستقرّ ، حال است از « ذو » .

ذو : مبتداء .

عند : ظرف ، متعلّق به « قدشهر » ، مضاف .

طىّ : مضاف اليه .