المباحث النحوية في شرح البهجة المرضية (شرح سيوطى) (فارسى) — الجزء ١، الصفحة ١٩٣

مبحث نكره و معرفه

است و صاحب الف و لام را قبول مىنمايد پس « ذو » كه به معناى صاحب است نكره مىباشد .

قوله : حالكونه مؤثّرا التّعريف : ضمير در « حالكونه » به الف و لام راجع است .

قوله : فانّ ال الدّاخلة عليه : ضمير در « عليه » به حسن راجع است .

قوله : لا تؤثّر فيه تعريفا : ضمير فاعلى در « لا تؤثّر » به ال و ضمير مجرورى در « فيه » به حسن عود مىنمايد .

قوله : فليس بنكرة : ضمير در « ليس » به حسن عود مىنمايد .

قوله : او ليس بقابل لال : ضمير در « ليس » به اسم نكره عود مىكند .

قوله : لكنّه واقع موقع ما قد ذكرا : ضمير در « لكنّه » به اسم نكره راجع است .

قوله : اى ما يقبل ال : تفسير است براى « ما قد ذكرا » .

قوله : فانّها لا تقبل ال : ضمير در « فانّها » به ذى راجع است .

قوله : لكنّها تقع موقع ما يقبلها : ضمائر در « لكنّها » و « تقع » به ذو راجع بوده و ضمير مؤنّث در « يقبلها » به الف و لام عود مىكند .

قوله : و هو صاحب : ضمير « هو » به « ما يقبلها » راجع است .

متن : « 53 »

و غيره معرفة كهم و ذي * و هند و ابني و الغلام و الّذىّ

تجزيه و تركيب

غيره : مضاف و مضاف اليه ، مبتداء .

معرفة : خبر .

كهم : جارّ و مجرور ، متعلّق است به استقرّ ، خبر براى مبتداء محذوف و تقدير كلام چنين است : و ذلك يكون كهم .