المباحث النحوية في شرح البهجة المرضية (شرح سيوطى) (فارسى) — الجزء ١، الصفحة ١٧٢

آراء در اسم غير منصرف بعداز اضافه و گرفتن ال

و مانند : آيه شريفه ( 187 ) از سوره ( بقره ) :

و انتم عاكفون فى المساجد يعنى و شما در مساجد اعتكاف و عبادت مىكنيد .

شاهد در « المساجد » است كه الف و لام تعريف گرفته لذا در حال جرّى كسره پذيرفته است .

و نيز مانند كالاعمى و الاصم .

شاهد در ايندو كلمه آنست كه الف و لام ايندو موصوله بوده لذا جرّ هردو به كسره است .

و همچنين مانند آنچه در كلام ابن ميّاده آمده :

رأيت الوليد بن اليزيذ مباركا * شديدا بأعبآء الخلافة كاهله

يعنى وليد پسر يزيد را با بركت ديدم در حالى كه براى بدوش كشيدن بار خلافت بين شانه‌هايش مستحكم و بااراده بود .

شاهد در « اليزيذ » است كه الف و لام زائده قبول كرده لذا جرّش به كسره است .

آراء در اسم غير منصرف بعداز اضافه و گرفتن ال

آراء در اسم غير منصرف بعداز اضافه و گرفتن ال

شارح گويد :

از ظاهر عبارت مصنّف اينطور استفاده مىشود كه اسم غير منصرف پس از اضافه و گرفتن ال صرفا جرّش بكسره شده امّا به غير منصرف بودنش باقيست يعنى تنوين نمىگيرد اعمّ از آنكه بواسطه اضافه و گرفتن ال علّت عدم انصراف از آن زائل شده يا باقى باشد چنانچه شارح تسهيل در اين كتاب به آن تصريح نموده است .

ولى سيرافى نحوى و مبرّد اديب و جماعتى از نحاة گفته‌اند :

اسم پس از گرفتن ال و اضافه شدن بطور مطلق منصرف مىشود چه