المباحث النحوية في شرح البهجة المرضية (شرح سيوطى) (فارسى) — الجزء ١، الصفحة ١٦٨

ملحقات جمع با الف و تاء

ما لا ينصرف .

و يروى بالاوجه الثّلاثة قوله « تنوّرتها من اذرعات و اهلها .

ترجمه و شرح :

ملحقات جمع با الف و تاء

ملحقات جمع با الف و تاء

مصنّف گويد :

و همچنان است كلمه « اولات » .

شارح گويد :

يعنى و مانند جمع مؤنّث سالم است در اينكه نصبش بكسره بايد باشد لفظ « اولات » كه به معناى صاحبات است مانند آنچه در آيه شريفه ( 6 ) از سوره طلاق آمده :

و ان كنّ اولات حمل يعنى اگر باشند زنان صاحبان حمل و فرزند الى آخر .

شاهد در « اولات » است كه خبر براى « كنّ » واقع شده و نصب آن بكسره مىباشد .

سپس مصنّف گويد :

و جمع با الف و تائى كه علم براى مفردى قرار داده شده باشد مانند لفظ « اذرعات » اين اعراب كه نصبش بكسره باشد در آن مقبول و پذيرفته شده .

شارح گويد :

لفظ « اذرعات » علم است براى مكانى در شام و اصلش « اذرعه » بوده كه جمع « ذراع » مىباشد .

سپس گويد :

برخى از ادباء آن را در حالت نصبى با كسره بدون تنوين خوانده‌اند و بعضى ديگر آن را معرب باعراب غير منصرف دانسته‌اند يعنى نصب و جرّش را بفتحه داده‌اند .