المباحث النحوية في شرح البهجة المرضية (شرح سيوطى) (فارسى) — الجزء ١، الصفحة ١٦٠
[ مفتوح بودن نون جمع و كلماتيكه ملحق به ان هستند ]
ترجمه :
نون جمع و ملحق به آن را فتحه بده و كم است كسى كه بكسره آن سخن گفته باشد .
متن : « 40 »
و نون ماثنّى و الملحق به * به عكس ذاك استعملوه فانتبه
تجزيه و تركيب
نون : مضاف ، مبتداء .
ما : موصوله ، مضاف اليه .
ثنّى : به صيغه مجهول ، صله و عائد براى ماء موصوله .
و الملحق : معطوف است به ماء موصوله .
به : جارّ و مجرور ، متعلّق است به « الملحق » .
به عكس : جارّ و مجرور ، متعلّق است به « استعملوه » ، مضاف .
ذاك : مضاف اليه .
استعملوه : فعل و فاعل و مفعول ، خبر است براى « نون ماثنّى » .
انتبه : فعل و فاعل .
ترجمه :
و نون مثنّا و ملحق به آن را به عكس نون جمع استعمال كردهاند پس توجّه پيدا نما .
شرح عربى :
و نون مجموع و ما به التحق فافتح ، لانّ الجمع ثقيل و الفتح خفيف فتعادلا ، و قلّ من بكسره نطق ، نحو : و قد جاوزت حدّ الاربعين .
قال فى شرح الكافية و هو لغة .
و نون ماثنّى و الملحق به به عكس ذاك ، اى به عكس نون الجمع و الملحق به استعملوه ، فانتبه ، فهى مكسورة .
و فتحها لغة مع الياء كقوله :