المباحث الفقهية في شرح الروضة البهية (راهنماى فارسى شرح لمعه) (فارس) — الجزء ١، الصفحة ١٣

كتاب روضه بهيه در شرح كتاب لمعه دمشقيه

و مقصود از [ تشريفه ] ثواب و اجر مىباشد و ضمير مجرورى به [ مصنف ] عليه الرحمه عود مىكند .

قوله : الباء للملابسة : مقصود از [ ملابست ] مصاحبت است يعنى به معناى [ مع ] مىباشد .

قوله : و الظّرف : مراد از [ ظرف ] جار و مجرور يعنى [ بسم ] مىباشد و چون حكم آن با ظرف از نظر احتياج به متعلّق و برخى ديگر از احكام ادبى متّحد است لاجرم آن را ظرف خوانده‌اند و اين از باب علاقه مشابهت بين آن دو است از اينرو اين اطلاق ، از باب استعاره مىباشد .

قوله : مستقرّ : مؤلف گويد :

اصطلاح ادباء در ظرف مستقرّ آنست كه متعلّق ظرف از افعال عام و مقدّر باشد و در غير اين صورت به آن لغو اطلاق كنند .

توضيح

ظرف بر دو قسم است :

الف : ظرف مستقرّ .

ب : ظرف لغو .

ظرف مستقرّ آنست كه واجد دو شرط باشد بشرح ذيل :

1 - آنكه متعلّقش از افعال عموم يعنى [ كان ، وجد ، حصل ، ثبت ] باشد .

2 - آنكه متعلّق آن مقدّر باشد مانند : زيد فى الدار يعنى زيد كان فى الدّار ظرف لغو آنست كه ايندو شرط در آن نباشد قهرا براى ظرف لغو سه مصداق حاصل مىشود :