الكلام الغني (شرح فارسى بر باب اول مغنى) (فارسى) — الصفحة ١٩

سبب طولانى بودن كتب أدبي از نظر مصنّف

قوله : ذكروا فيه وجهين : دو وجه عبارتند از :

1 - آنكه « أنت » تأكيد براي تاء باشد .

2 - آنكه ضمير فصل باشد .

قوله : إذا اعرب فصلا : يعنى « أنت » را ضمير فصل قرار دهيم ودر اعراب بحسب محلّش صحبت كنيم .

قوله : إذا السّماء انشقت : آية ( 1 ) از سوره انشقاق .

تجزيه وتركيب

إذا : شرطية زمانيه .

السّماء : فاعل است براي فعل محذوف كه مفسّر آن « انشقّت » مىباشد وتقدير كلام چنين است : إذا انشقت السماء واينجمله فعل شرط بوده وجوابش بقرينه فملاقيه كه در آيات بعدى است محذوف بوده وبدين ترتيب تقدير كلّ آن چنين مىباشد : إذا انشقت السماء لاقى الانسان كدحه .

قوله : وان امرأة خافت : آية ( 127 ) از سوره نساء .

تجزيه وتركيب

ان : شرطية

امرأة : فاعل است براي فعل محذوف كه مفسّر آن « خافت » مىباشد وتقدير كلام چنين است : ان خافت امرأة وجواب شرط جمله « فلا جناح » بوده كه بعدا ذكر شده .

قوله : أفي اللّه شك : آية ( 10 ) از سوره إبراهيم